2006: Χρονιά έκδοσης λογοτεχνικών έργων που συγκίνησαν και προβλημάτισαν

Ο δρόμος (Κόρμακ ΜακΚάρθι) Ένα σκοτεινό, μετα-αποκαλυπτικό μυθιστόρημα, εξαιρετικά συγκινητικό και στιλιστικά δυνατό, αναγνωρισμένο ως κορυφαίο της εποχής.

Αποκαλυπτικό έργο που αναδεικνύει την επιβίωση σε έναν κατεστραμμένο κόσμο. Η ιστορία παρακολουθεί έναν πατέρα και τον γιο του καθώς διασχίζουν την έρημη και αφιλόξενη χώρα τους, με ένα καρότσι, έχοντας μόνο ένα πιστόλι για άμυνα, προσπαθώντας να επιβιώσουν και να φτάσουν στη θάλασσα, αντιμετωπίζοντας την απόγνωση και την έλλειψη ζωής. Στο δραματικό τέλος του ταξιδιού τους, μια νέα ζωή θα φανεί στον ορίζοντα. Το βιβλίο είναι γεμάτο από αγωνία, αγάπη και ελπίδα, ενώ εξετάζει την ανθρώπινη επιβίωση και την έννοια του καλού και του κακού, με λιτό, ωμό ύφος, εστιάζει στη σχέση πατέρα – γιου.

Με σπαστές προτάσεις, ελάχιστο διάλογο και την απουσία παραγράφων ή εισαγωγικών δημιούργησε έναν μινιμαλιστικό, αμείλικτο και ποιητικό λόγο που αποτελεί ουσιαστικά την «φωνή» της ερημιάς. Εξερευνά την ανθρώπινη κατάσταση στο απόγειο της καταστροφής, την πατρική αγάπη ως τελευταίο ηθικό προπύργιο και την ελπίδα χωρίς θεό. Ένας ισχυρός ηθικός και φιλοσοφικός προβληματισμός.

Ενίσχυσε το λογοτεχνικό αντί-ουτοπικό είδος, απομακρυνόμενο από την επιστημονική φαντασία και προσεγγίζοντάς το ως μεταφορικό δρόμο. Επηρέασε μια ολόκληρη γενιά συγγραφέων με την οικονομία και την έντασή του.

Θα παραμείνει ως ένα από τα καθοριστικά βιβλία των αρχών του 21ου αιώνα με διεθνή αναγνώριση. Έχει κυκλοφορήσει στα ελληνικά από τις εκδόσεις Καστανιώτη, σε μετάφραση του Αυγούστου Κορτώ.

Ευμενίδες (Τζόναθαν Λίττελ) Μνημειώδες μυθιστόρημα για το Ολοκαύτωμα, γραμμένο από την πλευρά ενός ναζί αξιωματικού που προκάλεσε παγκόσμιο διάλογο.

Ο δόκτωρ Μαξιμίλιαν, αφηγητής και πρωταγωνιστής είναι ένα καλλιεργημένο, δίγλωσσο, διανοούμενο τέρας που προσπαθεί να κάνει τον αναγνώστη να κατανοήσει τις αποτρόπαιες πράξεις του. Μέσα από τα ιστορικά γεγονότα της φρίκης του Β’ΠΠ παρουσιάζονται οι σκέψεις του τόσο ως προς την ενοχή, όσο και προς το προαποφασισμένο των γεγονότων της ζωής του. Χρησιμοποιεί τη μυθολογία, τη μουσική και τη λογοτεχνία και έχει ως βασικό ερώτημα τι πραγματικά γνωρίζει η κοινωνία και πόσα επιθυμεί να μάθει από τις φρικαλεότητες που συμβαίνουν.

Μοναδική ανατριχιαστική καινοτομία στον τρόπο αφήγησης: η ιστορία του Ολοκαυτώματος μέσα από τις αναμνήσεις και τις δικαιολογίες ενός ναζί δολοφόνου, σε μια πελώρια σύνθεση ιστορικού ρεπορτάζ, ψυχολογικού δράματος και παραλογισμού. Ασύλληπτα βαθύ, διερευνά τη γραφειοκρατική βαρβαρότητα, τη διαφθορά της λογικής, τη σεξουαλικότητα και την ταυτότητα μέσα στην απάνθρωπη μηχανή της γενοκτονίας.

Προκάλεσε τεράστιο ηθικό και λογοτεχνικό διάλογο για τα όρια της μίμησης, την «αισθητοποίηση» της φρίκης και την ανάγκη να κατανοήσουμε το κακό από μέσα. Είναι ένα αμφιλεγόμενο αλλά αναμφίβολα σημαδιακό έργο.

Παραμένει ένα από τα πιο συζητημένα και βραβευμένα ευρωπαϊκά μυθιστορήματα της δεκαετίας του 2000. Στη χώρα μας έχει κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Λιβάνη το 2006

Δακρυσμένος ήλιος (Τσιμαμάντα Αντίτσι) Έργο-σταθμός της σύγχρονης αφρικανικής λογοτεχνίας. Όταν η Νιγηριανή συγγραφέας Adichie μεγάλωνε, ο πόλεμος της Biafra «αιωρούνταν πάνω από τα πάντα». Το συναρπαστικό, υποβλητικό μυθιστόρημά της, απεικονίζει τους πολιτικούς και προσωπικούς αγώνες όσων βίωσαν τη σύγκρουση και εξερευνά τη βάναυση κληρονομιά της αποικιοκρατίας στην Αφρική.

Η ιστορία παρακολουθεί τρεις διαφορετικούς χαρακτήρες – τον Ούγκβου, ένα φτωχό αγόρι που εργάζεται ως υπηρέτης για έναν καθηγητή πανεπιστημίου, την Ολάνα, μια νέα μορφωμένη γυναίκα, που εγκαταλείπει την προνομιακή ζωή της στο Λάγκος για να ζήσει με τον χαρισματικό εραστή της, τον καθηγητή και τον Ρίτσαρντ, ένας ντροπαλό Άγγλο, είναι παθιασμένος με την αινιγματική δίδυμη αδελφή της Ολάνα. Με το ξέσπασμα του αγώνα για ανεξαρτησία της Μπιάφρας, οι ήρωες έρχονται αντιμέτωποι με δύσκολες αποφάσεις, απώλειες και ηθικά διλήμματα.

Το βιβλίο εξερευνά με τρομακτική σαφήνεια και συναισθηματικό βάθος, θέματα όπως η αγάπη, ο εθνικισμός,  η ταυτότητα, η ευγένεια, η προδοσία, ο  αποικιοκρατικός αντίκτυπος και οι συνέπειες του πολέμου, μέσα από προσωπικές ιστορίες που φωτίζουν τη μεγάλη ιστορική τραγωδία.

Αν και η φόρμα είναι παραδοσιακή, η καινοτομία έγκειται στην αφηγηματική προοπτική. Δίνει φωνή και ανθρώπινη διάσταση σε μια ιστορική τραγωδία μέσα από τα μάτια τριών πολύ διαφορετικών χαρακτήρων, χωρίς να υπερασπίζεται κανένα.

Είναι ένα από τα έργα που έφεραν την αφρικανική ιστορική λογοτεχνία και τη φεμινιστική προοπτική στο επίκεντρο του παγκόσμιου λογοτεχνικού διαλόγου. Έδειξε ότι η «μεγάλη ιστορία» μπορεί να διηγηθεί μέσα από προσωπικές, σχέσεις.

Έχει καθιερωθεί ως σύγχρονο κλασικό και είναι θεμελιώδες για την κατανόηση της μετα-αποικιακής Αφρικής.

Πίσω από το μεγάλο Ρωσικό τείχος (Βλαντίμιρ Σορόκιν) Μια ευρηματική και άκρως επίκαιρη σάτιρα της σύγχρονης πολιτικής ζωής στη Ρωσία, που κατακεραυνώνει τη ροπή της εξουσίας προς την απολυταρχία με ευφάνταστα – τρομερά παράξενα και εντυπωσιακά οικεία – δημιουργήματα, που τιμά τις καλύτερες στιγμές της σατυρικής κλασσικής ρωσικής μυθιστοριογραφίας.

Μόσχα 2027: Ο Αντρέι είναι ένας «οπρίτσνικ», αφοσιωμένος φρουρός του τσάρου. Στη νέα Ρωσία, υπερασπίζεται το νέο καθεστώς με κάθε είδους τρόπους.  Όλα στο όνομα του τσάρου. Μια τρομακτική άποψη της σύγχρονης Ρωσίας η οποία προβάλλεται στο μέλλον, αλλά ίσως να μην αφορά καθόλου το μέλλον. Απολαυστικό ανάγνωσμα - ψυχαγωγικό, δυναμικό, καθηλωτικό και βαθιά χιουμοριστικό.

Μια σατιρική δυστοπία που συνδυάζει μεσαιωνικές ρωσικές πρακτικές (Οπρίτσνικι) με τεχνολογικά φουτουριστικά στοιχεία, σε ένα παράδοξο μείγμα γλώσσας που πηγαίνει από το αρχαϊκό στη βωμολοχία και από εκεί στο τεχνοκρατικό. Αποκαλύπτει την ουσία ενός κράτους βασισμένου στην τυραννία, τη διαφθορά, την εθνικιστική προπαγάνδα και την απόλυτη ηθική διάβρωση, προβλέποντας με τρομακτική ακρίβεια πολλές τρέχουσες τάσεις

Ένας από τους πιο δριμείς και πρωτότυπους τρόπους κριτικής του αναδυόμενου «αυταρχικού-καπιταλιστικού» μοντέλου στη Ρωσία του Πούτιν. Επηρέασε τη λογοτεχνική αντίληψη για τη σύγχρονη Ρωσία στον Δυτικό κόσμο.

Η σχετικότητά του έχει αυξηθεί δραματικά με το πέρασμα του χρόνου. Θεωρείται προφητικό και τρομακτικά συνεπές στις προβλέψεις του βιβλίο. Έχει κυκλοφορήσει στα ελληνικά από το Μεταίχμιο το 2012.

Το πρόβλημα των τριών σωμάτων (Liu Cixin) Άνοιξε τον δρόμο για την αναγνώριση της κινεζικής ΕΦ στον παγκόσμιο κανόνα. Έδειξε ότι το είδος μπορεί να χειριστεί ευρείς φιλοσοφικούς προβληματισμούς. Με θαυμαστό τρόπο περιπλέκονται η γήινη κοινωνία, με τις τελευταίες θεωρίες της φυσικής, η ανθρώπινη συμπεριφορά και η επιστημονική φαντασία.

1967: η Γιέ Γουέντζι γίνεται μάρτυρας του ξυλοδαρμού μέχρι θανάτου  του πατέρα της από τους Ερυθροφρουρούς κατά την διάρκεια της Πολιτιστικής Επανάστασης στην Κίνα. Το γεγονός αυτό δεν θα καθορίσει μόνο την υπόλοιπη ζωή της, αλλά και το μέλλον της ανθρωπότητας. Τέσσερις δεκαετίες αργότερα, η αστυνομία του Πεκίνου ζητά από τον μηχανικό νανοτεχνολογίας Γουάνγκ Μιάο να διεισδύσει σε μια μυστική σέχτα επιστημόνων ύστερα από μια σειρά ανεξήγητων αυτοκτονιών. Η έρευνα του Γουάνγκ θα τον οδηγήσει σε ένα περίεργο διαδικτυακό παιχνίδι και θα τον παρασύρει σε ένα εικονικό κόσμο που κυριαρχείται από την ανεξέλεγκτη και απρόβλεπτη αλληλεπίδραση των τριών ήλιων του. Αυτό είναι το πρόβλημα των τριών σωμάτων και είναι το κλειδί για τα πάντα: το κλειδί για τον θάνατο των επιστημόνων, το κλειδί για μια συνωμοσία που καλύπτει έτη φωτός και το κλειδί για την απειλή αφανισμού που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα.

" Ναι, η ανθρωπότητα στάθηκε τυχερή σε ολόκληρη την ιστορία της. Από την Λίθινη εποχή μέχρι τώρα δεν περάσαμε καμιά πραγματική κρίση. Σταθήκαμε πολύ τυχεροί. Άν όμως πρόκειται αποκλειστικά για τύχη, τότε κάποια μέρα αναπόφευκτα θα τελειώσει. και μπορώ να σας πω ότι τελείωσε. Να ετοιμάζεστε για τα χειρότερα" - " Ήταν αδύνατο να περιμένει μια ηθική αφύπνιση απο την ίδια την ανθρωπότητα, όπως ήταν αδύνατο και το να περιμένει πως οι άνθρωποι θα μπορούσαν να σηκωθούν απο το έδαφος τραβώντας οι ίδιο τα μαλλιά τους. Η επίτευξη της ηθικής αφύπνισης απαιτούσε μια δύναμη έξω από την ανθρώπινη φυλή".              

Εξετάζει βαθιά θέματα, όπως η ευθύνη της επιστήμης, η κρίση του πολιτισμού, η ανθρώπινη φύση υπό ακραίες προκλήσεις και η θέση της Γης στο σύμπαν. Πρωτοποριακό για τη διεθνή λογοτεχνική σκηνή, εισήγαγε την κινεζική επιστημονική φαντασία (κυρίως τη «σκληρή») σε παγκόσμιο επίπεδο. Συνδυάζει κβαντική φυσική, κοινωνική ιστορία και κοσμολογική φαντασία με κινεζική πολιτισμική προοπτική. Το πρώτο μέρος μιας τριλογίας που έχει αλλάξει το τοπίο της σύγχρονης ΕΦ. Η επιρροή και η αναγνώρισή του συνεχίζουν να μεγαλώνουν. Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις SELINI από το 2017.

Το παλιοκόριτσο – (Μάριο Βάργκας Λιόσα) Μια βαθιά μελετητική αφήγηση της εξουσίας κάθε είδους (πολιτικής, ερωτικής, οικονομικής), της διαφθοράς, της πατρίδας και των αυταπατών σε μια κοινωνία που προσπαθεί να βρει το βηματισμό της σε νέες συνθήκες.

Έχει πρωταγωνιστές τον Ρικάρντο που μεγαλώνει στη Λίμα με το αιώνιο όνειρο να ζήσει στο Παρίσι και μία μυστηριώδη γυναικεία μορφή (niña mala) που επανέρχεται στη ζωή του αλλεπάλληλες φορές, κάθε φορά με διαφορετική ταυτότητα και σε διαφορετικές εποχές και πόλεις (Λίμα, Παρίσι, Λονδίνο, Μαδρίτη, Τόκιο). Ο Λιόσα στο «Παλιοκόριτσο» γίνεται πιο ανθρώπινος, εστιάζοντας σε μία παθιασμένη ερωτική ιστορία που χρησιμοποιεί ως εφαλτήριο για να διατρέξει εποχές και δεκαετίες, παρουσιάζοντας μία τοιχογραφία του Περού αλλά και της Ευρώπης από τη δεκαετία του 1950 μέχρι τα τέλη του 20ου αιώνα. Από τον Μάη του ’68 στο Παρίσι, στο ξέφρενο Λονδίνο των αρχών της δεκαετίας του ’70 κι από εκεί στο Τόκιο και τη Μαδρίτη της δεκαετίας του ΄80, φτάνοντας μέχρι τα 90ς. Ο κόσμος αλλάζει διαρκώς και μαζί του αλλάζουν και οι ήρωες του βιβλίου ενώ τα πολιτικά και κοινωνικά γεγονότα μπλέκονται με την προσωπική τους ιστορία. Και το «παλιοκόριτσο» που μεταμορφώνεται διαρκώς - πότε εμφανίζεται ως επαναστάτρια πότε ως αστή – μπορεί να ιδωθεί και ως μια αλληγορία των ίδιων των κινημάτων, των επαναστάσεων και των ζυμώσεων του ταραγμένου δεύτερου μισού του 20ου αιώνα αλλά και των συμβιβασμών, των παραχωρήσεων και του αστικού κομφορμισμού που ενίοτε στον τελικό απολογισμό κυριαρχεί.                         

Ο συγγραφέας δημιουργεί ένα πλούσιο, πολυφωνικό ιστό, όπου η ζωή του Ρικάρντο διατρέχεται από τον πρισματικό φακό του παλιοκόριτσου που τον «χρωματίζει», αναμειγνύοντας το προσωπικό με το κοινωνικό και το πολιτικό.

Το έργο επιβεβαιώνει το συγγραφέα ως έναν από τους μεγάλους διαμορφωτές του Λατινοαμερικανικού Μπουμ. Είναι ένα μάθημα για τη δομή του μυθιστορήματος και για τον τρόπο που η προσωπική ιστορία γίνεται καθρέφτης μιας ολόκληρης περιόδου. Θα παραμείνει ως ένα από τα σημαντικότερα ώριμα έργα του Βάργκας Λιόσα, με σταθερή θέση στη λατινοαμερικανική λογοτεχνία του 21ου αιώνα. Η πρώτη έκδοση στα ελληνικά έγινε το 2007 από τις εκδόσεις Καστανιώτη

Έρως (Χέλμουτ Κράουσερ) Το θέμα του έρωτα εξερευνάται σε όλη του την πολυπλοκότητα – ως μανία, δημιουργική δύναμη, καταστροφή και μεταφυσική έλξη. Ο Κράουσερ συχνά το προσεγγίζει τόσο φιλοσοφικά όσο και μυθολογικά.

Ένας συγγραφέας προσκαλείται από ένα γηραιό βιομήχανο, τον Αλεξάντερ φον Μπρίκεν, να μετασχηματίσει σε μυθιστόρημα μια ιστορία που θα του διηγηθεί πριν πεθάνει, για να αποκαλύψει κάτι πολύ προσωπικό που τον βασανίζει. Η πολύχρονη εμμονή του είναι η Σόφι, ο παιδικός του ανεκπλήρωτος έρωτας από τον Β΄ΠΠ. Η διήγηση αναπτύσσεται ένα χρόνο πριν το τέλος του Β’ΠΠ έως το γκρέμισμα του Τείχους του Βερολίνου. «Ήταν κάτι περισσότερο από ένα οποιοδήποτε κορίτσι, ήταν η μοναδική πηγή υψηλής ομορφιάς. Κάτι που ήθελα να έχω, να απολαύσω, αλλά που ποτέ δεν ήθελα να βεβηλώσω κατέχοντάς το άχαρα…» εξομολογείται ο Αλεξάντερ. Ο ίδιος έχοντας μεγαλώσει με τεράστια προνόμια, ως γόνος πλουσίων που είχαν σχέσεις με το ναζιστικό καθεστώς, βλέπει τους γονείς του να αυτοκτονούν μετά την ήττα και βρίσκεται σε ένα νοσοκομείο της Ιταλίας, χωρίς μνήμη και φωνή. Ώσπου να γιατρευτεί τελειώνει ο πόλεμος και αφού κερδίζει την πατρική του περιουσία από σφετεριστές, βάζει σκοπό να βρει το κορίτσι που τον είχε σαγηνεύσει όταν κρυβόντουσαν μαζί στα αντιαεροπορικά καταφύγια στη διάρκεια του πολέμου. Την βρίσκει, όμως αυτή αρνείται να επανασυνδεθεί μαζί του και τότε αυτός για πολλά χρόνια την παρακολουθεί και την βοηθά να αντιμετωπίσει διάφορες αντιξοότητες, ακόμη και νομικές. Η Σόφι  είναι αριστερή ακτιβίστρια και καταλήγει να ληστεύει τράπεζες για τον «ιερό σκοπό». Τελικά διαφεύγει στη ΛΔΓ, όπου και εκεί την βοηθά ο Αλεξάντερ σκηνοθετώντας τον ψεύτικο θάνατό της. η ίδια όμως είναι μια δυστυχισμένη γυναίκα. Ο ίδιος τελικά βλέπει ότι η εμμονή του μόνο κακοδαιμονία έφερε και σ’ εκείνη και στον ίδιο. Ή μήπως όλα όσα διηγείται είναι αποκυήματα της φανταστικής εμμονής του που τον κατατρέχει τόσα χρόνια; Ή μια σύνθεση από αλήθειες και ψέματα; Ο αναγνώστης έχει κάθε λόγο να αμφιβάλλει .Το νόημα όμως της αφήγησης, ο εφηβικός έρωτας ως ψευδαίσθηση και εμμονή, το χρήμα ως καθολικό ισοδύναμο και αιτία μοναξιάς και αποξένωσης, η πολιτική δράση ως διέξοδος αλλά και συμφορά, η κοινωνική δυναμική ως πλαίσιο ζωής και δόκανο.

Ο συγγραφέας είναι γνωστός για τον πυκνό, εμπνευσμένο από τη μυθολογία και συχνά αισθησιακό λόγο του. Στο "Έρως", που είναι ένα από τα πιο ώριμα έργα του, δουλεύει με θεματικές και γλωσσικές στρώσεις που αναμιγνύουν το σύγχρονο με το μυθικό, το καθημερινό με το ψυχολογικό. Όντας σημαντικός και πολυγραφότατος (ποίηση, δραματουργία, μυθιστορήματα) το συνολικό έργο του ξεχωρίζει για τη μορφή και τον διαπολιτισμικό διάλογο. Σε διεθνές επίπεδο, όμως, η επιρροή του είναι αδίκως πιο περιορισμένη. Πρωτοκυκλοφόρησε στη χώρα μας από τις εκδόσεις Ινδικτος το 2008.

Η Αυτοκρατορία V (Βίκτωρ Πελέβιν)  Ένα από τα πιο σημαντικά έργα του συγγραφέα με μια πολιτικά κριτική ματιά στη μετασοβιετική κοινωνία.

Ένα φιλοσοφικό – σατιρικό μυθιστόρημα με στοιχεία φανταστικού. Ο ήρωας, ένας συνηθισμένος νέος, μυείται σε έναν κρυφό κόσμο όπου η εξουσία ανήκει σε μια «αυτοκρατορία» που τρέφεται όχι με χρήμα αλλά με ανθρώπινη προσοχή, φόβο και επιθυμία. Το βιβλίο λειτουργεί ως αλληγορία για την πολιτική, τον καταναλωτισμό και τη χειραγώγηση των μαζών. Οι βρικόλακες συμβολίζουν τις ελίτ που ελέγχουν την κοινωνία μέσω της γλώσσας, της διαφήμισης και της χειραγώγησης. Αποτελεί οξεία κριτική της καταναλωτικής κουλτούρας και της εξουσίας στη Ρωσία αλλά και στον παγκοσμιοποιημένο κόσμο. Ίσως μετά τόσα χρόνια θα έπρεπε να εκδοθεί και στη χώρα μας.

Το μανιφέστο της ήττας (Άντζελα Δημητρακάκη) Θίγει την αποσταθεροποίηση της νεανικής ταυτότητας στην Ευρώπη του τέλους του 20ού αιώνα - μια γενιά που βιώνει το τέλος των «μεγάλων αφηγήσεων», της ουτοπίας, των αξιών, και καλείται να βρει νόημα μέσα σε έναν κόσμο με αμφισημίες. Θεωρείται «μυθιστόρημα ιδεών», με στυλ που δεν αποφεύγει την ένταση και τη σκοτεινότητα.

Η ιστορία αρχίζει «έναν από τους τελευταίους Φλεβάρηδες της δεκαετίας του ’90». Μια παρέα νεαρών Ευρωπαίων — στην πλειονότητά τους φοιτητές καλών τεχνών — καταφτάνει για διακοπές στο εξοχικό ενός διάσημου καλλιτέχνη, σε ένα νησί του Αιγαίου. Η ατμόσφαιρα στην αρχή είναι ελαφριά: σεξ, περίπατοι, αποκριάτικο πνεύμα, ανεβασμένη διάθεση. Ωστόσο, οι μέρες τους εξελίσσονται δραματικά: μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα, οι συνέπειες είναι μοιραίες - από τους έντεκα καλεσμένους, επιζούν μόνο δύο.

Έτη αργότερα, η μία επιζήσασα (η Μαρίλη) καθώς βρίσκεται στο Λονδίνο και ακολουθεί θεραπεία με ψυχίατρο, αποφασίζει να μιλήσει και να καταγράψει τα γεγονότα.  Η αφήγησή της - μέσα από το μυθιστόρημα που γράφει, τις συνεδρίες της ψυχιάτρου αλλά και τις αναμνήσεις της - ανασυνθέτει τα πρόσωπα της παρέας, τις σχέσεις τους, τα “πειράματα” που προηγήθηκαν του δυστυχήματος, και το τι πραγματικά συνέβη στο εξοχικό. Μέσα από την αφήγηση της Μαρίλης, το βιβλίο επιχειρεί να αναδείξει την αποξένωση, τον τραύμα, την καλλιτεχνική και ηθική κρίση μιας γενιάς που βλέπει την αποτυχία, την κατάρρευση των ονείρων και την ήττα όχι ως εξαίρεση αλλά ως δομική εμπειρία. Η δομή του - με τη μορφή “μυθιστόρημα μέσα στο μυθιστόρημα”, αναδρομές και ψυχολογική κατάθεση - καθιστά το έργο απαιτητικό αλλά και ρηξικέλευθο για την ελληνική πεζογραφία της εποχής

Στο πλαίσιο αυτής της αλληγορίας, ο θάνατος των εννιά αναδεικνύεται σε μανιφέστο μιας ήττας, η οποία συνδέει τη γενιά της Μαρίλης με εκείνη των γονιών της, καθώς και με τη γηραιά θεία της Μπέρτα που κάποτε απέδρασε από το εβραϊκό γκέτο της Βαρσοβίας. Τι απέγινε ωστόσο η δεύτερη επιζήσασα, η αδυσώπητη Κατερίνα, και ποιος ευθύνεται για την πεποίθηση των ηρώων ότι οι αισθήσεις τους υπερβαίνουν τους φραγμούς της φύσης και της Ιστορίας;

Αντλώντας στοιχεία από τον "Μάγο" του Τζων Φώουλς και εμπνευσμένο από την σχέση φαντασίας, λόγου και περιπέτειας που χαρακτηρίζει "Το πράσινο σύννεφο: Μια ιστορία για παιδιά από εφτά μέχρι εβδομηνταεφτά χρονών" του Α.Σ. Νηλ, το βιβλίο σκηνοθετεί ένα κωμικοτραγικό, ασεβές και συχνά μεταφυσικό μυθιστόρημα με θέμα την προσωπική και κοινωνική σχιζοφρένεια, την σχέση ιστορικού γίγνεσθαι και μαζικής κουλτούρας, την υστερική φιλοδοξία της σύγχρονης τέχνης και - κυρίως- τις πολλαπλές επιστροφές του φασισμού στην αυγή του εικοστού πρώτου αιώνα. Συνδυάζει στοιχεία θρίλερ / μεταφυσικού / ψυχολογικού μυστηρίου: η ατμόσφαιρα μετατρέπεται σταδιακά από ελαφριά και ανέμελη σε σκοτεινή, με έντονη αίσθηση εγκλωβισμού, φόβου και αποσύνθεσης.

Η αφήγηση δεν είναι γραμμική με απλό νήμα δράσης, περιέχει αναμνήσεις, αποσπασματικές αφηγήσεις, αναδρομές - πράγμα που εντείνει το αίσθημα ασάφειας, αμφισημίας και ψυχολογικής πίεσης.  Το βιβλίο εξερευνά σχέσεις εξουσίας, τέχνης, μνήμης και συλλογικού τραύματος: οι νεαροί καλεσμένοι προσπαθούν να “ξεφύγουν” μέσα από πειραματισμούς - είτε καλλιτεχνικούς, είτε ψυχολογικούς - αλλά η απόπειρα καταλήγει σε τραγωδία.

Το κορίτσι που έπαιζε με τη φωτιά (Στινγκ Λάρσον) Είναι πολιτισμικό φαινόμενο – το 2^ο βιβλίο της τριλογίας - που άλλαξε το είδος του θρίλερ, αλλά κυρίως σε μαζικό και μη «καθαρά» λογοτεχνικό επίπεδο.

Η Λίσμπετ Σαλάντερ κατηγορείται για έναν τριπλό φόνο και γίνεται η πιο καταζητούμενη γυναίκα στη Σουηδία. Ταυτόχρονα αποκαλύπτεται ένα δίκτυο διαφθοράς, σεξουαλικής εκμετάλλευσης και κρατικής συγκάλυψης. Ο Μίκαελ Μπλούμκβιστ προσπαθεί να αποδείξει την αθωότητά της. Το βιβλίο εστιάζει στην κακοποίηση εξουσίας και στην επιβίωση απέναντι σε ένα εχθρικό σύστημα. Πρωτοκυκλοφόρησε στα ελληνικά από τις εκδόσεις Ψυχογιός το 2009

Ο κηπουρός της νύχτας (Τζωρτζ Πελεκάνος) Εξαιρετικό αστικό νουάρ με κοινωνική δριμύτητα, αλλά παραμένει εντός του είδους του.

Δύο πρώην αστυνομικοί συναντιούνται ξανά μετά από χρόνια, όταν μια νέα δολοφονία ξυπνά μια παλιά ανεξιχνίαστη υπόθεση. Καθώς ερευνούν, αποκαλύπτεται ένα δίκτυο βίας, διαφθοράς και ρατσιστικού εγκλήματος. Το μυθιστόρημα ξεχωρίζει για τον ρεαλισμό του και την ηθική του ένταση γύρω από τη μνήμη, τη συνενοχή και το τίμημα της αλήθειας. Πρωτοκυκλοφόρησε στα ελληνικά από τις εκδόσεις Πατάκη το 2009

Φωτιές της Ποίησης (Δημήτρη Βασιλείου)

Πανάρχαιο έθιμο, άρρηκτα συνδεδεμένο με το αέναο, ζωοποιό και καθαρτήριο πυρ!!!  

Προμηθέας ... Ηράκλειτος ... Βάρναλης ...Γκάτσος ...

Πριν ένα εξάμηνο, στις αρχές Δεκέμβρη του 2025, σε ένα ποίημά μου με τίτλο "Στον Ηράκλειτο", υπάρχουν οι στίχοι:

" ...  η φωτιά

τα πάντα γέννησε

και συνεχίζει να γεννάει,

πως τίποτα δεν σταματάει

και των αντίθετων ο πόλεμος

τον κόσμο προχωράει... "

Σήμερα, με την ευκαιρία των φωτιών 5 επτάστιχα ποιήματά μου για τις φωτιές της Ποίησης (Δ. Βασιλείου)

ΑΓΓΑΡΟΝ ΠΥΡ 

 

Είναι η Ποίηση φωτιά

κι’ οι Ποιητές, σαν φρυκτωροί,

το άγγαρον το πυρ, μεσ’ στους αιώνες,

με τρόπο μυστικό και φοβερό φυλάνε,

το μέλλον του Ανθρώπου κοινωνάνε.

 

Ν’ ακούτε, ν’ ακούτε τους Ποιητές ,

μεσ’ στις φωτιές τους βαπτιστείτε.

ΦΩΤΙΕΣ

Ακούστε άνθρωποι αγνοί

κι εσείς σοφοί του κόσμου,

ακούστε έναν Ποιητή,

που με το μέλλον συζητά

το παρελθόν κατέχει.

 

Φωτιές ανάψτε, φωτιές παντού,

με φως το σκότος να μπολιάσουμε!

ΜΥΣΤΕΣ

Μύστες του σύμπαντος, μετά την πρώτη αμαρτία,

ιεροφάντες ενός έρωτα ιερού και μυστικού,

πέρα απ’ τα σύνορα του νου, ιερουργούν.

Μιαν αρμονία του φωτός και της καρδιάς,

μιαν επανάσταση ζωής αναζητούν!

 

Κουρδίζουνε χορδές συμπαντικές,

οι Μύστες, που ζούνε μέσα στις φωτιές.

Τ’ ΑΛΩΝΙ ΤΟΥ ΦΩΤΟΣ

Απ' το αείζωο του σύμπαντος το πυρ

φωτιές πολλές γεννιούνται,

λαμπυρίζουν κι ύστερα σβήνουν.

Ψάξε και  βρες τ’ αλώνι του φωτός

κι όχι να ζεις μ' αναλαμπές.

 

Δύσκολος ο δρόμος για τον ήλιο.

Τον Ίκαρο να μην ξεχνάς!

ΦΩΣ

 

Πάρτε μαζί σας

ό,τι πιο φωτεινό έχετε.

Πάρτε τα όνειρά σας,

τους έρωτές σας, τις καρδιές σας.

Θα χρειαστούμε φως, πολύ φως,

 

                                               για τις φρυκτωρίες της ζωής μας.

                                                       Ως το τέλος του σκότους!

2005: Απο τον Ισιγκούρο στον Λαρσον και απο την Ντίντιον στην Κυριόλ

Μη μ' αφήσεις ποτέ (Καζούο Ισιγκούρο – 2005) Είναι το αδιαμφισβήτητο αριστούργημα του 2005 και ένα από τα πιο σημαντικά βιβλία της σύγχρονης αγγλόφωνης λογοτεχνίας.

Ένα διεισδυτικό έργο για την ανθρωπιά και την τεχνολογία, με διαχρονική επιρροή . Η Κάθι, ο Τόμι και η Ρουθ είναι μαθητές σε ένα πολύ αποκλειστικό, περίεργο ιδιωτικό σχολείο. Τους φέρονται καλά από κάθε άποψη, αλλά καθώς μεγαλώνουν συνειδητοποιούν ότι υπάρχει ένα μυστικό που στοιχειώνει τη ζωή τους: οι δάσκαλοί τους τους αντιμετωπίζουν με φόβο και οίκτο και δεν ξέρουν γιατί. Μόλις μάθουν το μυστικό είναι ήδη πολύ, αργά για να σωθούν. Τοποθετημένο σε μια σκοτεινή εκδοχή εναλλακτικού σύμπαντος της Αγγλίας, είναι ένα απίθανο αριστούργημα, μια ιστορία τρόμου επιστημονικής φαντασίας που γράφτηκε ως μεγάλη τραγωδία από έναν κορυφαίο λογοτεχνικό στυλίστα. Είναι μεταμοντέρνο στη σύλληψή του, αλλά ο Ishiguro δεν παίζει παιχνίδια ούτε κυνηγά τις τάσεις: Το ανθρώπινο δράμα του Never Let Me Go, τα θέματα της θηριωδίας και της αποδοχής του, είναι διαχρονικά και, δυστυχώς, μόνιμα. Για το Vulture πρόκειται για «ξεχωριστό δείγμα γραφής ενός συγγραφέα με αψεγάδιαστο κριτήριο στην επιλογή ιδεών και την εκτέλεσή τους, που για πολλούς συγγραφείς είναι τύχη αν έχουν το ένα από τα δύο, αλλά που σε αυτό το μυθιστόρημα επιτυγχάνεται μια σπάνια σύνθεσή τους».                                                                          

Ο Ισιγκούρο χρησιμοποιεί μια αφήγηση που είναι ταυτόχρονα αφελής και βαθιά προβληματική. Η αφηγήτρια Κάθι, με την προφανώς συγκρατημένη και νοσταλγική της φωνή, αποκαλύπτει μια φρικτή πραγματικότητα "με κρυφά νεύρα". Η καινοτομία έγκειται στον τρόπο που η ανάμειξη λογοτεχνικών ειδών (ανάπτυξης συνείδησης, δυστοπίας, επιστημονικής φαντασίας) υπηρετεί έναν απολύτως ανθρώπινο και φιλοσοφικό λόγο. Η γλώσσα δεν είναι πυροτεχνήματα, αλλά ένα εργαλείο δημιουργίας μιας ψυχολογικά πιεστικής ατμόσφαιρας.

Επικεντρώνεται σε πανανθρώπινα θέματα: την αποδοχή του πεπρωμένου, τη φύση της ψυχής, την επιθυμία για αγάπη και επιβίωση, την εκμετάλλευση ορισμένων τάξεων για το "κοινό καλό" και την απώλεια της αθωότητας. Ρωτά, πιθανώς, την πιο ουσιαστική ερώτηση: Τι σημαίνει να ζεις μια ζωή με προδιαγεγραμμένο τέλος;

Επαναπροσδιόρισε τη δυστοπική λογοτεχνία, μεταφέροντας την από το πεδίο της πολιτικής στο πεδίο της βιοηθικής και της ίδιας της έννοιας της ανθρωπότητας. Έχει γίνει σημείο αναφοράς για συζητήσεις περί βιοηθικής, κλωνοποίησης και του τι μας κάνει ανθρώπους. Είναι επίσης κλασικό παράδειγμα του πώς ένα βιβλίο μπορεί να διαβαστεί σε πολλά επίπεδα: ως μεταφορική αλληγορία, ως τρομακτική προφητεία ή ως βαθιά μελαγχολική ιστορία για τον χρόνο και τις χαμένες ευκαιρίες.

Η φήμη και η σημασία του αυξάνονται συνεχώς. Διδάσκεται ευρέως σε πανεπιστημιακά προγράμματα σπουδών σε όλο τον κόσμο.

Το κορίτσι με το τατουάζ (Στιγκ Λάρσον – 2005) Επικεντρώνεται σε μια περίπλοκη οικονομική απάτη και το απαίσιο μυστικό μιας ισχυρής οικογένειας.Ο Λάρσον, κορυφαίος ειδικός διερεύνησης δεξιών εξτρεμιστών και νεοναζί, ήταν συντάκτης του περιοδικού Expo για ένα έργο που είχε δημιουργήσει για την καταπολέμηση του ρατσισμού. Άρχισε να γράφει την τριλογία μετά τη δουλειά κάθε απόγευμα το 2001.

Ξεκινά σιγά σιγά, με λεπτομέρειες για το πώς μια σουηδική εταιρεία αποσπά κρατική χρηματοδότηση για να δημιουργήσει μια ψεύτικη επιχείρηση στη Ρωσία. Το μυθιστόρημα επιταχύνει όταν μπαίνει στην πολυπλοκότητα του παρελθόντος της πλούσιας οικογένειας Βάνγκερ. Σαράντα χρόνια νωρίτερα, η Χάριετ Βάνγκερ εξαφανίστηκε από το ιδιωτικό νησί της οικογένειας. Κανείς δεν την είδε να φεύγει, δεν υπήρχε κανένα σημάδι της εξαφάνισής της και κανένα πτώμα. Ο θείος της, ωστόσο, είναι πεπεισμένος ότι ένα μέλος της οικογένειάς της τη δολοφόνησε.                                                                          

Ο συγγραφέας δεν καινοτόμησε στη γλώσσα καθαρά λογοτεχνικά, αλλά δημιούργησε ένα καινοτόμο υβρίδιο ειδών που ήταν επαναστατικό για την αστυνομική λογοτεχνία. Συνδύασε το κλασικό θρίλερ μυστηρίου με μια κοινωνική και πολιτική εποπτεία, το αισθηματικό δράμα, το ιστορικό μυθιστόρημα και, κυρίως, ένα σφοδρό φεμινιστικό μήνυμα. Ο χαρακτήρας της Λίσμπεθ Σάλαντερ είναι μια από τις πιο ριζοσπαστικές πρωταγωνίστριες στη σύγχρονη λογοτεχνία – ένα σύμβολο αντίστασης, τραύματος και εξωφρενικής ικανότητας.

Εξετάζει βαθιά σκοτεινές πλευρές της σουηδικής (και όχι μόνο) κοινωνίας: το μισογυνισμό, την ενοχή των θεατών, τα πολιτικά σκάνδαλα, την υποκρισία των ισχυρών και την εκδίκηση ως δικαιοσύνη. Παρουσιάζει τη βία με ωμό και σκληρό τρόπο, αναγκάζοντας τον αναγνώστη να αντιμετωπίσει άσχημες αλήθειες.

Το βιβλίο (και η τριλογία του) επανέγραψε τους κανόνες του σκανδιναβικού νουάρ. Δεν ήταν απλώς ένα ακόμη αστυνομικό μυθιστόρημα· ήταν μια μαρτυρία κατά της βίας κατά των γυναικών, της διαφθοράς και της νεοναζιστικής υποκültρας. Εισήγαγε τον όρο "Φεμινιστικό Θρίλερ" στην ευρεία κυκλοφορία και άνοιξε τον δρόμο για έναν ολόκληρο νέο κύκλο σκοτεινών, κοινωνικά ενημερωμένων αστυνομικών ιστοριών. Η επιρροή του στην παγκόσμια λογοτεχνία αστυνομικού μυθιστορήματος είναι άμεση και τεράστια.

Είναι ένα πολιτισμικό φαινόμενο που πέρασε τα όρια της λογοτεχνίας. Ξεκίνησε μια παγκόσμια μανία για το σκανδιναβικό νουάρ και έδωσε στο είδος μια νέα διεθνή ακτινοβολία και βαρύτητα. Οι χαρακτήρες του, ειδικά η Σάλαντερ, έχουν μείνει χαραγμένοι στη συλλογική συνείδηση.

Η χρονιά της μαγικής σκέψης (Τζόαν Ντίντιον) Εξαιρετική λογοτεχνία, ένα αριστούργημα του δοκιμίου πένθους. Η επιρροή του στη μη λογοτεχνία είναι τεράστια, αλλά ως δοκίμιο, εξετάζει ένα πολύ συγκεκριμένο, προσωπικό γεγονός. Η "καινοτομία" του είναι περισσότερο στο ύφος και στη δομή του δοκιμίου παρά στην ευρύτερη αφηγηματική μορφή.

Έχει σαν αφετηρία το προσωπικό βίωμα της συγγραφέως η οποία είδε την Πρωτοχρονιά του 2003 τον επί 40 χρόνια σύζυγό της, να πεθαίνει μέσα σε λίγα λεπτά. Με γενναιότητα και θάρρος καταγράφει όχι μόνο συναισθήματα και ψυχολογικές διακυμάνσεις αλλά επιχειρεί, μέσω της μνήμης, να αναβιώσει στιγμές από το κοινό τους παρελθόν και να φέρει την αγάπη στο παρόν. Το πένθος είναι αβάσταχτο όμως Η χρονιά της μαγικής σκέψης αποτελεί έναν ύμνο στην ανθρώπινη δύναμη και στη θέληση για ζωή.                                                             

Φωνή χωρίς ήχο (Σελίν Κυριόλ - 2005) Είναι ένα πολύ καλό και υποτιμημένο μυθιστόρημα με ποιητικές ποιότητες.

Κάθε απόγευμα επιστρέφει στο διαμέρισμά της μόνη, έχοντας στο μεταξύ σκανάρει ό,τι συμβαίνει γύρω της με σχεδόν ψυχαναγκαστική ακρίβεια. Δεν έχει τίποτε άλλο να περιμένει, παρά ένα τηλεφώνημα από τον άντρα που ποθεί. Εκείνος έχει μόλις ξεκινήσει μια σχέση με μια πανέμορφη και έξυπνη κοπέλα που ονομάζεται Ανζ (Άγγελος), αλλά την ίδια δεν τη νοιάζει – είναι τόσο γαντζωμένη πάνω του, που αντέχει και να τον μοιράζεται.

Το κάστρο από γυαλί (Ζανέτ Γουώλς - 2005) Καταπληκτική και συναρπαστική αυτοβιογραφία, αλλά ανήκει σε διαφορετική κατηγορία (δημοσιογραφικό / αναμνηστικό έργο). Εκνευριστική, σπαρακτική, και εμπνευσμένη. Γράφει με έναν τρόπο που ζωντανεύει τα πράγματα, οπότε είναι σαν να βλέπεις μια ταινία. Και η ιστορία είναι εμπνευσμένη και αισιόδοξη, παρά κάποιες σκοτεινές στιγμές. 

Η Μαθηματική απάντηση στα Δημοσκοπικά «μαγειρέματα» (Δρ Μάνος Δανέζης)

Μια από τις πιο γνωστές, αλλά και αποτελεσματικές, μεθόδους επηρεασμού της κοινής γνώμης, είναι η παρουσίαση δημοσκοπικών αποτελεσμάτων και αυτό ασχέτως της εγκυρότητάς τους.

Ο αγώνας προβολής προσώπων, κομμάτων ή παρατάξεων, στηρίζεται στην ανάλυση βαθύτερων κοινωνιολογικών φαινομένων τα οποία θέλουν τους αναποφάσιστους πολίτες-καταναλωτές να συντάσσονται, σε ένα μεγάλο βαθμό, με τους πιθανότερους τελικούς νικητές.

Η τάση αυτή θεωρείται λογική, από κάποιους, εφόσον, όπως όλοι γνωρίζουμε, κάποιοι πολίτες δεν επιλέγουν στις εκλογές με βάση ιδεολογικά η γενικότερα κριτήρια, αλλά λαμβάνοντας υπόψη το προσωπικό τους συμφέρον το οποίο τους επιβάλλει να συνταχθούν στο πλευρό του πιθανότερου νικητή, ο οποίος θα έχει την δυνατότητα να εξυπηρετήσει τις όποιες τυπικές ή άτυπες επιδιώξεις τους.

Άμεσο αποτέλεσμα αυτής της τάσης είναι, σε πολλές περιπτώσεις, το «μαγείρεμα» των δημοσκοπικών αποτελεσμάτων, υπέρ προσώπων ή σχηματισμών, έτσι ώστε, η έννοια δημοσκόπηση, στην συνείδηση πολλών πολιτών να αποτελεί συνώνυμο της έννοιας «εξαπάτηση».

Βασικές Αρχές

Προκειμένου να ξαναβρούν οι πολίτες την εμπιστοσύνη τους σ’ αυτό που λέγεται Μαθηματική Επιστήμη και κατ’ επέκταση στην έννοια της Μαθηματικά ορθής Δημοσκόπησης, θα προσπαθήσουμε, με απλά λόγια, να περιγράψουμε μερικά βασικά κριτήρια που θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τους οι αναγνώστες τέτοιων δημοσκοπικών ερευνών, προκειμένου να κρίνουν την ορθότητά τους.

Το πρόβλημα του συνεπούς δείγματος

Αρχικό και τεράστιο πρόβλημα μιας Δημοσκόπησης είναι η συγκρότηση ενός «συνεπούς» λεγομένου δείγματος ερωτώμενων πολιτών. Αυτό σημαίνει ότι το δείγμα των επιλεγέντων πολιτών που θα συμμετάσχουν στην δημοσκόπηση, θα πρέπει να περιγράφει επακριβώς, ποσοστιαία βέβαια, την δομή της κοινωνίας της δημοσκοπούμενης περιοχής (διάφορες ηλικίες, φύλο, διάφορα μορφωτικά επίπεδα, διάφορα επαγγέλματα, διάφορα οικονομικά επίπεδα, τοπικές διαφοροποιήσεις κλπ). Μια τέτοια πλήρης κατανομή του δείγματος δεν είναι εφικτή για δύο λόγους:.

α) Λόγω ανυπαρξίας αντίστοιχων αναλυτικών στοιχείων από την Στατιστική Υπηρεσία και

β) Λόγω του τεράστιου αριθμού των πολιτών που θα έπρεπε να δημοσκοπηθούν, γεγονός που αυξάνει κατά πολύ το κόστος της έρευνας και ελαχιστοποιεί τα περιθώρια κέρδους των εταιριών.

Τα σφάλματα που δημιουργούνται λόγω των προηγούμενων προβλημάτων είναι τεράστια και ποτέ δεν αναφέρονται σε καμία δημοσκόπηση.

Για παράδειγμα αναφέρουμε ότι ένα ανεκτό μέγεθος δείγματος για την Α’ Εκλογική Περιφέρεια Πειραιά είναι 1300 ερωτώμενοι.

Το δείγμα αυτό βέβαια είναι ανεκτό αν οι ερωτώμενοι πουν την αλήθεια. Στην αντίθετη περίπτωση το σφάλμα πολλαπλασιάζεται. Για να εξασφαλίσουμε, στο μέτρο του δυνατού, την αλήθεια των απαντήσεων των ερωτούμενων καταφεύγουμε σε μεθόδους απόκρυψης της ταυτότητάς τους. Για το λόγο αυτό χρησιμοποιούμε την μέθοδο του ανώνυμου ερωτηματολογίου, και ακόμα καλύτερα, την μέθοδο της κάλπης, προκειμένου να εξασφαλίζεται η ανωνυμία των δημοσκοπούμενων πολιτών.

Αυτό σημαίνει ότι «τα αποτελέσματα των τηλεφωνικών δημοσκοπήσεων δεν αντέχουν σε καμιά σοβαρή επιστημονική αξιολόγηση, λόγω των τεραστίων σφαλμάτων που εμπεριέχουν, και ως εκ τούτου οι λόγοι διενέργειας τους θα πρέπει να αναζητηθούν μόνο στα πεδία κάποιων σκοπιμοτήτων».

Βέβαια ένα είναι αληθές ότι δείγματα 1000 και 2000 ερωτώμενων, σε πανελλαδικό επίπεδο, μόνο γέλια μπορούν να προκαλούν στους Μαθηματικούς κύκλους ως προς την ορθότητα του τελικού αποτελέσματός εφ’ όσον δεν υπάρχει καμιά δυνατότητα να τα σταθμίσουμε, έστω και ικανοποιητικά..

Στην συνέχεια της δημοσκόπησης βέβαια υπεισέρχεται και μια σειρά άλλων σφαλμάτων λόγω των μεθόδων μαθηματικής επεξεργασίας.

Τα σφάλματα αυτά είναι ασυγκρίτως μικρότερα από τα προηγούμενα, που οφείλονται στην κακή κατανομή του δείγματος, και τα μόνα τα οποία σε κάποιες περιπτώσεις δίδονται στη δημοσιότητα και αυτό επειδή. είναι αρκετά μικρά και έτσι δεν αποκαλύπτουν με την «πρώτη ματιά» το εσφαλμένο του τελικού αποτελέσματος.

Στην πραγματικότητα μια «έντιμη», σε μαθηματικό επίπεδο, δημοσκόπηση, πρέπει να αναφέρει στην ταυτότητά της το άθροισμα των προηγούμενων σφαλμάτων, πράγμα που ποτέ δεν γίνεται.

Το τι σημαίνει όμως σφάλμα ενός δημοσκοπικού αποτελέσματος μπορούμε να το κατανοήσουμε από το επόμενο παράδειγμα. Έστω ότι έχουμε δύο παρατάξεις με δημοσκοπούμενα ποσοστά 31% και 39% με πιθανό τελικό σφάλμα μέτρησης 9%. Αυτό σημαίνει, ακόμα και αν όλα τα στοιχεία της έρευνας είναι ορθά, ότι τα πιθανά ποσοστά δύναμης της πρώτης παράταξης, σύμφωνα με την δημοσκόπηση, βρίσκονται μεταξύ 22% και 40% και του δεύτερου μεταξύ 30% και 48%. Όπως βλέπουμε, λαμβάνοντας υπόψη μας τα δημιουργούμενα σφάλματα, σαν αποτέλεσμα μιας επιστημονικά ορθής δημοσκόπησης, έχουμε μια περιοχή ποσοστών μέσα στην οποία κυμαίνεται η δύναμη των παρατάξεων και όχι απόλυτα ποσοστά.

Με απόλυτα ποσοστά ο δεύτερος συνδυασμός με 39% μπορεί να πανηγυρίζει ότι προηγείται του πρώτου. Με αναγραφή όμως των ποσοστών σφάλματος κανένας δεν μπορεί να αναγνωρίσει από την δημοσκόπηση πιο κόμμα προηγείται του άλλου, εφόσον η μαθηματική ανάλυση δίνει την δυνατότητα η πρώτη παράταξη, τελικά, να φέρει την ημέρα των εκλογών ποσοστά πολύ μεγαλύτερα της δεύτερης. Ένα τέτοιο φαινόμενο παρατηρήσαμε στις τελευταίες βουλευτικές εκλογές.

Τα κουτοπόνηρα μαγειρέματα

Στο σημείο όμως αυτό, μερικοί προβαίνουν σε ένα συνηθισμένο κουτοπόνηρο «μαγείρεμα» των μαθηματικών αποτελεσμάτων.

Σκέφτονται λοιπόν κάποιοι οι οποίοι θέλουν π.χ. να πουλήσουν «εκδούλευση» στη δεύτερη παράταξη: «αφού τα μαθηματικά δίνουν την ίδια πιθανότητα ο πρώτος συνδυασμός να πάρει ποσοστά μεταξύ 22% και 40% δεν είναι και τόσο κακό αντί της μέσης τιμής 31% να δώσω την ελάχιστη 22% αφού είναι το ίδιο πιθανή. Και αντίθετα, με την ίδια σκέψη, δεν είναι και έγκλημα να δώσω στους φίλους μου ποσοστά 48% αντί 39% .

Με τον τρόπο αυτό η διαφορά των 8 ποσοστιαίων μονάδων που χωρίζουν το πρώτο από το δεύτερο σχηματισμό γίνονται πλαστά 26.

Θα πει βέβαια κανείς γιατί να γίνει το «μαγείρεμα» αφού έτσι κι αλλιώς ο δεύτερος σχηματισμός προηγείται του πρώτου: Ο λόγος είναι απλός και αφορά τους αναποφάσιστούς.

Όπως ήδη αναφέραμε, οι πολιτικοί διαφημιστές πιστεύουν ότι, οι αναποφάσιστοι πολίτες-καταναλωτές, συντάσσονται τελικά, για λόγους συμφέροντος, σε ένα μεγάλο μέρος τους με τον πιθανότερο τελικό νικητή. Για το λόγο αυτό οι διαφημιστές προσπαθούν να επιβάλουν έναν πλαστό αέρα νίκης και εκλογικού θριάμβου μέσω του «μαγειρέματος» των δημοσκοπικών αποτελεσμάτων.

Ένα δεύτερο ερώτημα: «Το τελικό εκλογικό αποτέλεσμα δεν θα αποκαλύψει την απάτη;»

Και στο σημείο αυτό υπάρχει η επιστημονικοφανής απάντηση προκειμένου να καλυφθεί το «μαγείρεμα». Λέγουν οι εμπλεκόμενοι: «Μια δημοσκόπηση δεν αποτελεί παρά την ένδειξη μιας συγκεκριμένης τάσης της κοινωνίας την στιγμή της δειγματοληψίας».

Αυτό είναι σωστό, όμως δεν συμπληρώνουν ότι δέκα ημέρες πριν την εκλογική αναμέτρηση μια πραγματική διαφορά 30 ποσοστιαίων μονάδων μεταξύ δύο συνδυασμών δεν είναι δυνατόν να γίνει 10 αν δεν συμβούν δραματικά κοινωνικά γεγονότα στην περιοχή της εκλογικής αναμέτρησης. Αυτό συμβαίνει διότι είναι γνωστό ότι οι μεταβολές των τάσεων μιας δεδομένης κοινωνίας, εκτός των άλλων, είναι αποτέλεσμα μιας σειράς μακροσκοπικών κοινωνικών φαινομένων τα οποία έχουν σχέση με μια συνεχή, αλλά πολύ αργή, αλλαγή της κοινωνικής συνείδησης της δημοσκοπούμενης κοινωνίας.

Το ερώτημα είναι βέβαια απλό. Ο διαφημιζόμενος κώδικας δεοντολογίας των εταιριών δημοσκόπησης επιβάλλει ή όχι την αναγραφή του συνολικού σφάλματος των μετρήσεων; Αν όχι, γιατί; Αν ναι γιατί δεν εγκαλούνται αυτοί που ασελγούν στον «σώμα» των Μαθηματικών, αλλά και της ενημέρωσης της κοινωνίας των πολιτών; Επιτέλους ας επιτρέψουν στα Μαθηματικά να επιβιώσουν αξιοπρεπώς έξω από παιχνίδια σκοπιμότητας και εξουσίας.

Αν όλοι κόπτονται για να μάθουν πριν τις εκλογές τις τάσεις του εκλογικού σώματος γιατί δεν ζητούν την επιστημονική κάλυψη των αντίστοιχων Πανεπιστημιακών Τμημάτων τα οποία, λόγω πλουραλιστικής σύνθεσης, θα δώσουν την πλέον τεκμηριωμένη επιστημονική απάντηση στα όποια ερωτήματα;.

Ομοίως, μετά από διακομματική συμφωνία, θα μπορούσε να ζητηθεί η συνδρομή της Εθνικής Στατιστικής υπηρεσίας η οποία διαθέτει όλη την αναγκαία επιστημονική και υλικοτεχνική υποδομή.

Η Επιστήμη είναι το τελευταίο καταφύγιο του πολιτισμού μας, ας μην την κάνουμε και αυτή ένα ευτελές όργανο των όποιων κοινωνικών, πολιτικών ή οικονομικών σκοπιμοτήτων μας  

Δρ Μάνος Δανέζης, Αστροφυσικός, Μέλος του Σώματος Ομότιμων Καθηγητών ΕΚΠΑ

Πηγή: Σελίδα του συγγραφέα στο facebookc

2004: Έργα των Μπολάνιο, Μίτσελ, Πελέβιν, Ροθ, Σέτσινγκ, Εκο που αναδεικνύουν την ποικιλομορφία και τη δύναμη της λογοτεχνίας

2666 (Ρομπέρτο Μπολάνιο) Ένα πολυεπίπεδο, μυθιστορηματικό έπος που θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα μετα-μοντέρνα έργα της εποχής μας. Είναι το τελευταίο μυθιστόρημα συγγραφέα και εκδόθηκε μετά το θάνατό του. «Ένας λαβύρινθος που εξελίσσεται σε τρεις ηπείρους καλύπτοντας χρονικά μεγάλο μέρος του 20ου αιώνα. [...] Το βιβλίο είναι ένα σύμπαν: πλούσιο, χωρίς όρια, μη αναστρέψιμο, στέρεο και τελικά αινιγματικό».    

Η υπόθεση αναπτύσσεται στην φανταστική πόλη Santa Teresa (εμπνευσμένη από τη Ciudad Juárez, που βρισκεται στα σύνορα Μεξικού – ΗΠΑ), εξερευνώντας θέματα όπως η λογοτεχνία, ο θάνατος, η βία (ειδικά οι γυναικοκτονίες), η ιστορία και η «αόρατη» παρουσία του κακού, με κεντρικό άξονα την αναζήτηση ενός μυστηριώδους φτασμένου συγγραφέα, του φον Αρτσιμπόλντι.  Μια ομάδα τεσσάρων Ευρωπαίων ακαδημαϊκών (οι «Μπαμπάδες» της λογοτεχνίας) τον αναζητούν. Εμφανίστηκε τελευταία φορά στη Σάντα Τερέζα, όπου έχει συμβεί μια τρομακτική αλυσίδα των «φόνων γυναικών» (femininicides).

Έργο-σταθμός, που συνθέτει πέντε διαφορετικά αλλά αλληλοσυνδεόμενα μυθιστορήματα. Η γραφή του Bolaño συνδυάζει το αφηγηματικό ρεαλισμό με έναν εφιαλτικό, ποιητικό συμβολισμό. Η δομή, με τη μακρά και τρομακτική ενότητα «Το Μέρος των Εγκλημάτων», είναι μια ριζοσπαστική απόκλιση από τις συμβάσεις του μυθιστορήματος. Η αφήγηση συνδυάζει την ερωτική ιστορία, την πολεμική λογοτεχνία και την ανατριχιαστική καταγραφή των εγκλημάτων, φέρνοντας στο προσκήνιο τη σκοτεινή πλευρά της ανθρώπινης φύσης και της κοινωνίας.  Είναι ένα περίπλοκο έργο που πραγματεύεται το κακό, τη βία, την ενοχή, τη λογοτεχνία, την αγωνία της δημιουργίας, τον τρόπο με τον οποίο η ιστορία καταγράφει (ή αγνοεί) τη φρίκη και το ανεξήγητο με έναν τρόπο που στοιχειώνει τον αναγνώστη. 

Το έργο έχει πολλές συνδέσεις με την Ευρώπη και ειδικά τη Γερμανία. Όμως εμφανίζονται άφθονες αναφορές και για την Ελλάδα. Ο Αρτσιμπόλντι καταφεύγει τελικά σε ελληνικά νησιά (Ικαρία, Αμοργό, Σαντορίνη, Σίφνο, Σύρο, Μύκονο, Νάξο) και φτάνει μέχρι το Μεσολόγγι, όπου δεν μπορεί να μην θυμηθεί τον Μπάιρον. Ο συγγραφέας αναφέρεται επίσης στην «ελληνική πεζογραφία» και γράφει: «Ηχώ μιας ελληνικής πεζογραφίας που δεν περιέχει τίποτα περισσότερο από παιχνίδι και σφάλματα. Το παιχνίδι και το σφάλμα είναι η ώθηση των μικρότερων συγγραφέων και το πανί που τους κλείνει τα μάτια. Επίσης, είναι η υπόσχεση για τη μελλοντική τους ευτυχία».

Θεωρείται από τα σημαντικότερα λογοτεχνικά έργα της αρχής του 21ου αιώνα. Επηρέασε βαθιά τη λατινοαμερικανική και παγκόσμια λογοτεχνία, καθιερώνοντας μια νέα μορφή «ολικού μυθιστορήματος» που αγκαλιάζει την ιστορία, την πολιτική και την παράνοια της σύγχρονης κοινωνίας.

Το κύρος και η επίδρασή του μεγαλώνουν συνεχώς. Είναι ήδη ένα σύγχρονο κλασικό και απαραίτητο σημείο αναφοράς στη λογοτεχνική κριτική. Η πρώτη ελληνική έκδοση έγινε το Δεκέμβριο του 2011, από τις Εκδόσεις Άγρα σε μετάφραση Κρίτωνα Ηλιόπουλου.

Ο άτλας του ουρανού (Ντέιβιντ Μίτσελ) Πολυεπίπεδη αφήγηση που συνδέει αιώνες και ηπείρους και δείχνει πώς επαναλαμβάνονται μοτίβα εξουσίας και ελπίδας. Φτάνει σε μια σύνθεση των ιστοριών και μετά τα τελειώνει όλα ξεχωριστά, δίνοντας μια ολοκληρωμένη σπάνια αφηγηματική απόλαυση.

Μια πυραμιδική, εμπνευσμένη δομή έξι ένθετων αφηγήσεων που εκτυλίσσονται από το 1850 μέχρι το μακρινό μέλλον και μετά επιστρέφουν. Κάθε αφήγημα μιμείται ένα διαφορετικό λογοτεχνικό είδος (ημερολόγιο, επιστολικό μυθιστόρημα, πολιτικό θρίλερ, κ.λπ.) με δική του γλωσσική ιδιοτυπία.

Η πρώτη αφήγηση είναι για έναν Αμερικανό δικηγόρο του 19ου αιώνα, τον Άνταμ, που διασχίζει τον Ειρηνικό το 1850, συναντά Μαορί και ιεραποστόλους, έναν Άγγλο γιατρό και μερικούς απαίσιους ναύτες. Η δεύτερη είναι για έναν νεαρό Βρετανό συνθέτη το 1931, ο οποίος εξαπατά μια ετοιμοθάνατη ιδιοφυΐα και στη συνέχεια κάνει έρωτα με τη γυναίκα και την κόρη του. Ένα καλιφορνέζικο θρίλερ είναι η τρίτη ιστορία της Λουίζα Ρέι, μιας δημοσιογράφου που αποκαλύπτει ένα εταιρικό πυρηνικό σκάνδαλο και βρίσκεται σε διαρκή κίνδυνο δολοφονίας. Η τέταρτη αφορά τον ματαιόδοξο Timothy, ένα εκδότη στο Λονδίνο της δεκαετίας του 1980, παγιδευμένο σε ένα γηροκομείο. Η πέμπτη είναι η μαρτυρία πριν από την εκτέλεση ενός κλωνοποιημένου σκλάβου σε κάποια μελλοντική κατάσταση, ο οποίος έχει αποκτήσει νοημοσύνη και όραμα. Η έκτη, και κεντρική, είναι η αφηγηματική φωνή του Zachry, ενός επιζώντα μετά την πτώση του πολιτισμένου κόσμου, ο οποίος είναι πίσω στα νησιά του Ειρηνικού όπου ξεκίνησε η γραμμική αφήγηση. Το μυθιστόρημα ανοίγει με ένα πλοίο - την Προφήτισσα - και τελειώνει με ένα άλλο πλοίο που περιέχει τους επιζώντες της Civ'lise, τους Prescients.                                                            

Επικεντρώνεται στους επαναλαμβανόμενους κύκλους της καταπίεσης, της εξουσίας και της εξέγερσης, στην αλυσίδα των επιπτώσεων μέσω του χρόνου και στην πιθανότητα της επαναγέννησης και της ανθρώπινης σύνδεσης.

Είναι ένα από τα έργα που καθιέρωσαν τον David Mitchell ως πρωτοπόρο της σύγχρονης αγγλόφωνης πεζογραφίας. Επηρέασε την αντίληψη για το πώς μπορεί να λειτουργήσει ένα πολυφωνικό μυθιστόρημα, λειτουργώντας τόσο ως σπαζοκεφαλιά όσο και ως συνεκτική ολότητα. Παραμένει εξαιρετικά δημοφιλές και συχνά αναφέρεται ως παράδειγμα καινοτόμου αφήγησης. Κυκλοφόρησε στην Ελλάδα το 2007, από τις Ελληνικά Γράμματα.

Το ιερό βιβλίο του Λυκανθρώπου (Βίκτωρ Πελέβιν) Είναι μια ιδιαίτερη σύγχρονη λογοτεχνική υπερρεαλιστική φαντασία. Αυτό το βιβλίο ανήκει στη μεγάλη ρωσική παράδοση της κοινωνικής σάτιρας από τον Γκόγκολ μέχρι τον Μπουλγκάκοφ, σύμφωνα με τους δημοσιογράφους του Guardian

Ένα από τα πιο σημαντικά έργα του συγγραφέα για τη φιλοσοφική διάσταση (βουδισμός, κενό, ψευδαίσθηση πραγματικότητας). Ηρωίδα του είναι μια αλεπού - πνεύμα που ζει αιώνες στον κόσμο των ανθρώπων. Μέσα από την ιστορία της, ο Πελέβιν μιλά για τον έρωτα, τη ματαιότητα, τη μεταμόρφωση και την πνευματική διάσταση της ύπαρξης. Έχει έντονα τα μεταφυσικά στοιχεία, με επιρροές από τον ταοϊσμό και τον βουδισμό. Ο συγγραφέας χρησιμοποιεί μια εφιαλτική, σατιρική και συχνά παραισθητική γλώσσα για να δημιουργήσει ένα είδος «εξελικτικού μυθιστορήματος» που αναμιγνύει πραγματικά πολιτικά πρόσωπα, πλασματικούς χαρακτήρες, ιστορικές αναφορές και μεταφυσικές ανησυχίες.  Τον καθιέρωσε ως τον πιο σημαντικό σύγχρονο Ρώσο σατιρικό. Προσέφερε ένα νέο, ακραίο μοντέλο για το πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί η ρωσική μετασοβιετική πραγματικότητα μέσω φαντασίας. Αναλύει βαθιά τη ρωσική ταυτότητα, τη μετάβαση από τον κομμουνισμό στον άγριο καπιταλισμό, τη διαφθορά της εξουσίας, τη θρησκεία, τον εθνικισμό και την ανθρώπινη φύση σε έναν κόσμο χωρίς σταθερά σημεία αναφοράς.

Παραμένει μια καίρια καινοτόμα αναφορά στη σύγχρονη ρωσική λογοτεχνία, με μια θέση στον κανόνα που ενισχύεται από τη συνέχιση της πολιτικής και κοινωνικής ανισορροπίας που αποτυπώνει.

Η συνωμοσία εναντίον της Αμερικής (Φίλιπ Ροθ) Μόνο ένας σπουδαίος συγγραφέας θα μπορούσε να τη χειριστεί με αξιοθαύμαστες ισορροπίες εντάσσοντας τη «μικρή» του ιστορία σε μια δυστοπική, εφιαλτική συνθήκη.

Ας τη θυμίσουμε, για όσους δεν το έχουν διαβάσει: «Tι θα γινόταν αν στις εκλογές του 1940 κέρδιζε, αντί για τον Δημοκρατικό Pούζβελτ, ο Ρεπουμπλικάνος υποψήφιος, εθνικός "ήρωας των αιθέρων", αλλά και αντισημίτης και προσωπικός φίλος του Xίτλερ, Tσαρλς Λίντμπεργκ; Ποιο θα ήταν το πρόσωπο μιας Aμερικής που υπογράφει σύμφωνο φιλίας με τον Xίτλερ και την Iαπωνία; Kαι ποιο θα ήταν το μέλλον των εκατομμυρίων Aμερικανοεβραίων στις ΗΠΑ αν τον πρώτο λόγο είχε ο αντισημιτισμός;» Τι θα έκανε ο πρόεδρος Τσαρλς Λίντμπεργκ, ο οποίος κάποτε αποκαλούσε τον Χίτλερ «μεγάλο άνθρωπο»; Παρανοϊκό αλλά εύλογο, το μυθιστόρημα εναλλακτικού κόσμου του Ροθ είναι πιο επίκαιρο παρά ποτέ στη σύγχρονη εποχή.

Αν και η γλώσσα είναι παραδοσιακή, η καινοτομία έγκειται στην ιστορική διαστροφή. Ο Ροθ χτίζει μια εναλλακτική ιστορία των ΗΠΑ με τρομακτικό ρεαλισμό και με την οπτική ενός παιδιού της εβραϊκής εργατικής τάξης.

Μετέφερε το είδος του «εναλλακτικού μέλλοντος» από την περιοχή της λογοτεχνίας επιστημονικής φαντασίας στο επίκεντρο του πολιτικού – κοινωνικού μυθιστορήματος. Επηρέασε τον τρόπο με τον οποίο η λογοτεχνία αντιμετωπίζει τα τραύματα του παρελθόντος μέσω υποθετικών σεναρίων. Εξετάζει βαθιά τον αντισημιτισμό, τον φασισμό, την πολιτική του φόβου, την ευθραυστότητα της δημοκρατίας και την ταυτότητα της αμερικανικής εβραϊκής κοινότητας. Είναι ένα ισχυρό πολιτικό και ιστορικό παραμύθι.

Το βιβλίο έχει αποκτήσει νέες προοπτικές με την άνοδο των λαϊκιστών και των ακροδεξιών κυβερνήσεων σε πολλά κράτη του κόσμου. Θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα έργα της ύστερης περιόδου του Ροθ. Στη χώρα μας κυκλοφόρησε το 2007 από τις εκδόσεις Πόλις

Το σμήνος (Φρανκ Σέτσινγκ) Οικολογικό θρίλερ - έπος, που συνδυάζει επιστήμη, πολιτική και φιλοσοφία, με τεράστια διεθνή επιρροή. Η λογοτεχνική του αξία έγκειται στην φιλοσοφική διερεύνηση και στη μυθιστορηματική προειδοποίηση προς την ανθρωπότητα.  

Τσουνάμι καταστρέφει τις πόλεις της βόρειας Ευρώπης, φονικές μέδουσες ερημώνουν τις παραλίες της Αυστραλίας, μολυσμένα καβούρια - φορείς μιας ανίατης ασθένειας - κατακλύζουν το σύστημα ύδρευσης της Νέας Υόρκης αποδεκατίζοντας τον πληθυσμό, εκατομμύρια τερατώδη σκουλήκια αποσταθεροποιούν τον βυθό στις ακτές της Νορβηγίας, φάλαινες επιτίθενται σε πλοία και τα βυθίζουν. Η ανθρωπότητα δέχεται μία συντονισμένη κ μαζική επίθεση. Η βασική διαχωριστική γραμμή μεταξύ ανθρώπων και ζώων έχει χαθεί. Τα ζώα έχουν αποκτήσει ξαφνικά συνείδηση του εαυτού τους και στρέφονται εναντίον του ανθρώπινου είδους με σκοπό την εξόντωσή του. Είναι όμως έτσι τα πράγματα; Μήπως υπάρχει κάποιος σκοτεινός νους που οργανώνει και συντονίζει τον εφιάλτη; Οι επιστήμονες αναγκάζονται να παραδεχτούν, ότι ο άνθρωπος γνωρίζει τελικά για τον πλανήτη Γη πολύ λιγότερα πράγματα, από όσα γνωρίζει για το Διάστημα. Κυκλοφόρησε στην Ελλάδα από τις εκδόσεις Καστανιώτη σε μετάφραση Στέφανου Τζανετάτου.

Η Γραμμή της Ομορφιάς (Αλαν Χόλινγκχερστ) Διακριτικό και εξαιρετικά γραμμένο μυθιστόρημα, με μεγάλη θεματική αξία (ταξική διαστρωμάτωση, κοινωνική υποκρισία). Η επιρροή του είναι σημαντική, αλλά η καινοτομία της φόρμας του είναι λιγότερο σημαντική.

Καταγράφει με τρυφερότητα και λυρισμό την ερωτική ενηλικίωση του ήρωά του, του Νικ, ο οποίος από το καλοκαίρι του 1983 που μετακομίζει στο Νότινγκ Χιλ, αναζητεί εμμονικά την ομορφιά σε κάθε της έκφανση. Στον αντίποδα μιας δύσκολης εποχής (λίγο πριν από την επανεκλογή της Θάτσερ) και με τον κοινωνικό του περίγυρο να αποθεώνει την αξία του χρήματος και της δόξας, ο Νικ θα αντιτάξει τον πόθο, το ερωτικό σκίρτημα και την κλασική ομορφιά ενός ελληνικού αγάλματος, μεταφερμένη στον μαύρο εραστή του. Η τελική έκβαση βρίσκει τον Νικ σε οριακή κατάσταση και έτοιμο να αποδεχτεί την ήττα του.       

Οδός Ευρυδίκης (Σόφκα Ζινόφιεφ) Περιγράφει την εμπειρία της συγγραφέα κατά την πρώτη της χρονιά ως «Αθηναίας», δηλαδή τη μετάβασή της από ξένης επισκέπτριας σε κάποια που προσπαθεί να ενταχθεί στην καθημερινότητα και τον ρυθμό της σύγχρονης Αθήνας.

Η αφήγησή της ζωντανεύει μια πόλη χαοτική, με ελλείψεις (δύσκολα ταξί, θόρυβο, βιαστικοί ή απρόσεκτοι άνθρωποι), αλλά και στιγμές γνήσιας ζεστασιάς - “παράξενα” ήθη, αλλά και αυθεντικά, φιλικά πρόσωπα. Το βιβλίο δεν είναι απλώς ταξιδιωτικό - είναι μια μαρτυρία προσαρμογής, πολιτισμικής ενσωμάτωσης, και ανακάλυψης μιας πόλης και μιας κουλτούρας από τα μάτια κάποιου που ήταν ξένος. Η διαδικασία από “ξένη” σε “ντόπια” είναι γεμάτη σύγχυση, γέλιο, προβληματισμούς - αλλά και γνήσια αγάπη για την Ελλάδα και τους ανθρώπους της.

Η συγγραφέας, με υπόβαθρο στην κοινωνική ανθρωπολογία, δεν γράφει απλώς ως τουρίστρια - βλέπει, συγκρίνει, αναλύει - αλλά με ευαισθησία και κατανόηση. Αυτή η προσέγγιση σε συνδυασμό με τη βιωματική εμπειρία δίνουν στο βιβλίο βάθος και ρεαλισμό. Ταυτόχρονα, η αφήγηση είναι “ελαφριά” και χιουμοριστική - δεν κουράζει, δεν είναι “βαρύ” δοκίμιο, γίνεται προσιτή και ανθρώπινη. Είναι σαφές ότι η συγγραφέας αγαπά την Ελλάδα και τους ανθρώπους της - αυτό το συναίσθημα φαίνεται στο πώς περιγράφει τις αντιφάσεις, τις δυσκολίες αλλά και τα “καλά” της ζωής στην Αθήνα.

Αν σε ενδιαφέρει η καθημερινότητα στην Αθήνα ως “νέος κάτοικος”. Το βιβλίο δίνει μια πολύ ζωντανή εικόνα των μικρών και μεγάλων στιγμών που συνθέτουν την εμπειρία του να ζεις εκεί. Αν θέλεις να δεις την Ελλάδα μέσα από τα μάτια ενός “ξένου” που προσπαθεί να ενταχθεί - μπορεί να βοηθήσει να νιώσεις την ελληνική πραγματικότητα πιο “πραγματικά”, με τις δυσκολίες και τις ομορφιές της. Αν ενδιαφέρεσαι για πολιτισμική συνύπαρξη, μεταναστευτικές εμπειρίες, ένταξη - το βιβλίο, με ανθρωπολογική ματιά, εξετάζει πώς προσαρμόζεσαι, πώς αλλάζεις, πώς σχηματίζεις μια νέα ταυτότητα.

Θεωρείται μια από τις πλέον ταξιδιωτικές - και ταυτόχρονα πολιτισμικές - “οδηγίες επιβίωσης” για όποιον θέλει να καταλάβει τι σημαίνει να ζεις στην Αθήνα ως “νέος κάτοικος με διαφορετική νοοτροπία”. Κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Διόπτρα

Η Ιστορία της Ομορφιάς (Ουμπέρτο Έκο) Είναι δοκίμιο, όχι μυθιστόρημα. Σημαντικό από θεωρητική άποψη, αλλά δεν μπορεί να αξιολογηθεί με τα κριτήρια μυθιστορήματος.

Εξετάζει την έννοια της ομορφιάς σε διάφορες εποχές και πολιτισμούς. Μέσω μιας σειράς παραδειγμάτων από την τέχνη, την αρχιτεκτονική και τη φιλοσοφία, το έργο αναλύει πώς η αντίληψη της ομορφιάς έχει αλλάξει μέσα στους αιώνες και πώς συνδέεται με τις κοινωνικές, πολιτικές και θρησκευτικές αντιλήψεις κάθε εποχής. Είναι μια πολιτιστική μελέτη που διερευνά τη σύνθετη και μεταβαλλόμενη φύση της ανθρώπινης αισθητικής. Αναδεικνύει την εντυπωσιακή συγγραφική ικανότητα του Eco να συνδυάζει τη λογοτεχνία με τη φιλοσοφία, την ιστορία και τη θεωρία της γνώσης. Εντάχθηκε στο κατάλογο μας γιατί σχετίζεται άμεσα με το πως περιγράφουν (και υμνούν) διαφορετικοί συγγραφείς στο χρόνο την «ομορφιά»