Η σιωπή και ο λόγος (του Δ.Βασιλείου)

Wassily Kandinsky. Behauptend 1926

Τη σιωπή σου προστάτεψε

απ’ το φθόνο των ομιλούντων.

Το λόγο σου προστάτεψε

απ’ τη σιωπή των φθονούντων.

Και την ώρα εκείνη,

των μεγάλων λόγων,

σιώπησε!

Αυτοί που πρέπει να καταλάβουν,

θα καταλάβουν.

Και την ώρα εκείνη,

της μεγάλης σιωπής,

μίλησε!

Αυτοί που πρέπει ν’ ακολουθήσουν,

θ’ ακολουθήσουν.

Τη σιωπή σου

                    και    το λόγο σου

προστάτεψε!

 18.01.1997, Μπακού 

Μικρά γράμματα (του Δ.Βασιλείου)

Ανρί Ματίς. Η χαρά της ζωής 1906

Και τώρα που τέλειωσαν οι μεγάλες γιορτές, οι μεγάλες ευχές και τα μεγάλα λόγια, ας μιλήσουμε για τα μικρά ... ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ! (Δ.Βασιλείου)

ΜΙΚΡΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ

 

Η ποίηση και η αγάπη

γράφονται με μικρά γράμματα

για να χωράνε παντού, 

ως το μεδούλι του ανθρώπου, 

στους καημούς και στις χαρές του.

 

 

 

Να αποφεύγεις τα μεγάλα γράμματα,

δεν ξέρουν από αγάπη και ποίηση.

 

 

24.12.2025

Πόσες πέρασαν χρονιές ! (Επτάστιχο του Δημήτρη Βασιλείου, αντί των συνηθισμένων ευχών)

ΠΟΣΕΣ ΠΕΡΑΣΑΝ ΧΡΟΝΙΕΣ!

 

Πόσες ήρθανε χρονιές μ’ ευχές κι’ ελπίδες

και πέρασαν αμίλητες και στείρες!

Πόσες ήρθανε χρονιές σαν φάτνη των ονείρων

και πέρασαν σαν ξύλινος σταυρός του Γολγοθά!

Δεν φταίνε οι χρονιές που έρχονται και άκαρπα περνάνε.

 

Φταίω εγώ, εσύ και όλοι μας,

που σπαταλάμε άνοα το βόλι μας!

15.12.2025, Αθήνα

Το επτάστιχο αυτό του αγαπημένου φίλου Δημήτρη αρθρώνεται ως ένας λιτός αλλά αιχμηρός απολογισμός ζωής, όπου η εμπειρία του χρόνου λειτουργεί όχι ως ουδέτερο πλαίσιο, αλλά ως ηθικός καθρέφτης του ανθρώπου. Ξεχωρίζει για τη συμπύκνωση, τη σαφή συμβολική του οικονομία και την ειλικρίνεια της αυτοκατηγορίας του. Δεν καταγγέλλει τον χρόνο· καταγγέλλει τη δική μας αδράνεια απέναντί του.

Στους πρώτους στίχους κυριαρχεί η επαναληπτικότητα («Πόσες ήρθανε χρονιές…»), που προσδίδει τόνο μονολογικού θρήνου και εντείνει το αίσθημα ματαιότητας. Οι χρονιές προσωποποιούνται: έρχονται «μ’ ευχές κι’ ελπίδες», όμως «περνούν αμίλητες και στείρες». Η σιωπή και η στειρότητα λειτουργούν ως υπαρξιακές κατηγορίες, υποδηλώνοντας όχι απλώς αποτυχία, αλλά απουσία νοήματος.

Ιδιαίτερα εύστοχη είναι η αντιθετική εικόνα «φάτνη των ονείρων» (σύμβολο γέννησης, προσδοκίας και θείας υπόσχεσης) - «ξύλινος σταυρός του Γολγοθά» (σύμβολο πόνου, θυσίας και θανάτου). Η μετάβαση από το θαύμα στη σταύρωση συμπυκνώνει δραματικά τη διάψευση των προσδοκιών και αποκαλύπτει μια κυκλική, σχεδόν τραγική, εμπειρία του χρόνου.

Η κρίσιμη στροφή έρχεται με τον στίχο «Δεν φταίνε οι χρονιές…». Εδώ το ποίημα εγκαταλείπει τη θρηνητική διάθεση και υιοθετεί έναν τόνο αυτογνωσίας και ευθύνης. Η ενοχή μετατοπίζεται από τον χρόνο στον άνθρωπο, και μάλιστα συλλογικά («εγώ, εσύ και όλοι μας»), αίροντας κάθε άλλοθι.

Το καταληκτικό «βόλι» είναι μια δυνατή, πολυσημική μεταφορά: υποδηλώνει την ενέργεια, το πάθος, ίσως και τη μοναδική ευκαιρία ζωής. Το ότι «σπαταλάμε άνοα το βόλι μας» προσδίδει στο ποίημα έναν αυστηρό, σχεδόν ηθικοπλαστικό επίλογο, χωρίς όμως διδακτισμό· η επίγνωση προκύπτει οργανικά από τη διαδρομή των εικόνων.

Σημ: Μέρες που είναι και που έρχονται δεν θα σας ενοχλήσουμε άλλο. Να περάσετε καλά με όσους αγαπάτε, με υγεία και πολλές χαρές. Θα συνεχίσουμε τις παρουσιάσεις μετά τις γιορτές, αρχίζοντας απο τις 8 του Γενάρη του επόμενου πια έτους.

Οι Ντεγκρέδες μας έλειπαν (Δ. Βασιλείου)

Αμέριμνοι ρουφάτε ναργιλέδες

κι’ όλοι τούτοι οι ντεγκρέδες

στην Ελλάδα τριγυρνάνε

εξοχότητα πουλάνε.

Των λακέδων τους παιδιά

έχουν τώρα τα κλειδιά

και τις πόρτες τούς ανοίγουν

στα παλάτια, μπας και φύγουν.

Οι μεγάλοι οι παπάδες,

που τους κάνουν τεμενάδες,

τους αγιάζουν, τους βλογάνε

όλα πρίμα για να πάνε.

Από πίσω και οι γλύφτες,

των αγνών μυαλών οι τρίφτες,

τάχα ενημέρωση σας δίνουν

στην υγειά των βασιλιάδων πίνουν.

Πόσο ακόμα θα κοιτάτε

όλοι εσείς που δεν ξεχνάτε;

Αραχτοί στους καναπέδες

κι’ ας χορεύουν οι ντεγκρέδες;

                                                                03.06.2025

Σαν σήμερα, 51 χρόνια πριν, στις 8 Δεκέμβρη του 1974, πραγματοποιήθηκε το Δημοψήφισμα για την συνέχιση ή την κατάργηση του θεσμού της βασιλείας στην Ελλάδα. Με ένα ισχυρό 69,18%, οι Έλληνες πολίτες κατάργησαν την βασιλεία στην χώρα. Κι' αυτό παρά την ουδέτερη στάση που κράτησε η Ν.Δ., με εντολή Κων. Καραμανλή, η οποία Ν.Δ. στις βουλευτικές εκλογές της 17 Νοέμβρη  του 1974, είχε πάρει 54,37% ! Βέβαια, νομίζω ότι θυμάστε, το 1988 ο Κων. Μητσοτάκης χραρακτήρισε την διεξαγωγή του Δημοψηφίσματος "unfair" ! (Δ.Βασιλείου)

Διαβάστε και μια εξέταση του αποτελέσματος του δημοψηφίσματος από το Γιάννη Μαυρή

Για τον Ηράκλειτο και το Μαγιακόφσκι (Δ.Βασιλείου)

Άγγλοι απο την Ακρόπολη στα Δεκεμβριανά

 ΣΤΟΝ ΗΡΑΚΛΕΙΤΟ

 Κοιτώντας την Ακρόπολη

θυμήθηκα τους τραγικούς

κι’ εκείνους τους σοφούς,

που ακόμη ο κόσμος τους διαβάζει.

 

Μα, όμως, τον Ηράκλειτο,

λίγοι που τον θυμούνται.

Κρίμα, χωρίς συμπάθεια!

 

Αυτός, ο που τον είπαν σκοτεινό,

γιατί δεν καταλάβαιναν

κι’ ούτε καταλαβαίνουν,

μας είπε τόσο απλά,

πως η φωτιά

τα πάντα γέννησε

και συνεχίζει να γεννάει,

πως τίποτα δεν σταματάει

και των αντίθετων ο πόλεμος

τον κόσμο προχωράει.

 

Αείζωον το πυρ,

των πάντων πόλεμος πατήρ

κι’ έτσι τα πάντα ρει.

Ιδέα καθαρή!

 

Μακάρι και να ήξεραν,

Ηράκλειτε,

πως έγινε κι’ ανέτειλε

απ’  τη δική σου λογική,

με δύναμη και φως,

αυτό που λέμε σήμερα,

της ύλης διαλεκτική.

28.11.2025, Αθήνα

 

ΤΟΥ ΜΑΓΙΑΚΟΦΣΚΙ  ΤΟ ΣΤΡΑΤΙ

 Και τώρα;

Τώρα, που σώνεται το φως

στα μάτια των αιώνων.

Τώρα, που η ζωή κονταίνει

το ύψος του ανθρώπου.

Τώρα, που για το αύριο

μια καληνύχτα λένε.

Τώρα, που η προδοσία έγινε

του ορθολογισμού εταίρα.

Τώρα, που ο έρωτας στο ζύγι χάνει

απ’ το «καλά να περνάω».

Τώρα, που στο μυαλό

βαριές φοράνε αλυσίδες.

Τώρα, που ο αντάρτης

πραγματεύεται σαν ιερό κακό.

Τώρα, που ελπίδες κι όνειρα

θέλουν πολλή δουλειά

και δύναμη ν’ ανθίσουν.

Τώρα, που για το μέλλον σου  

πρέπει πολλά να πράξεις,

του Μαγιακόφσκι το στρατί

απ’ το μυαλό σου μην πετάξεις.

27.11.2025, Αθήνα

Μάτωσαν, μα κέρδισαν (Του Δ.Βασιλείου)

Aris Oikonomou / SOOC (από το CNN)

Και τώρα που τέλειωσαν οι πομπώδεις πανηγυρικοί και οι στομφώδεις ανακοινώσεις, οι ψεύτικες συγκινήσεις και οι κενές περιεχομένου αναμνήσεις, διαβάστε το επτάστιχο που ακολουθεί (Δημήτρης Βασιλείου)

Καθάρισαν τα χορταριασμένα

για το μέλλον μονοπάτια

και δρόμους άνοιξαν φαρδιούς

για πολιτείες φωτεινές.

Χτυπήθηκαν με τα θεριά του κέρδους και θεούς.

 

Μάτωσαν, μα κέρδισαν, νίκη λαμπρή.

Εμείς, ακόμη, χωμένοι σε αμπρί; 

 

10.11.2025

"Να με προσμένεις κι’ εγώ θα γυρίσω" (του Κ.Σίμονωφ, σε μετάφραση Δ.Βασιλείου)

Σοφία Λασκαρίδου Μπροστά στο τζάκι 1912

Καλημέρα σας!
Ξαφνικά χθες το πρωί μου ήρθε στο μυαλό το ποίημα του Κωνσταντίν Σίμονωφ "Να με προσμένεις κι’ εγώ θα γυρίσω" και αποφάσισα, παρά τις αρκετές ελληνικές του εκδοχές, να το μεταφράσω και να το μεταφέρω στα ελληνικά έτσι, όπως εγώ το αντιλαμβάνομαι και το νιώθω.
Ποιος ήταν ο Κωνσταντίν Σίμονωφ (1915-1979); Σοβιετικός δημοσιογράφος, σεναριογράφος, συγγραφέας και ποιητής. «Έζησε» όλον τον πόλεμο ως πολεμικός ανταποκριτής, φτάνοντας ως το Βερολίνο.
Το ποίημά του «Να με προσμένεις κι’ εγώ θα γυρίσω», γραμμένο το 1941 για την γυναίκα που είχε ερωτευθεί (και κατόπιν, το 1943, παντρεύτηκε), έμελλε να αποτελέσει ένα από τα θρυλικά σοβιετικά ποιήματα, που μέχρι και σήμερα βρίσκεται στη μνήμη και στα χείλη των ανθρώπων όλων των χωρών, που συναποτελούσαν την Σοβιετική Ένωση.

Το ποίημα του Κ. Σίμονωφ «Να με προσμένεις κι’ εγώ θα γυρίσω» - ένας διαχρονικός «ύμνος» στην ζωογόνα και απελευθερωτική δύναμη του έρωτα, κόντρα σε όλες τις μορφές και διαστάσεις του πολέμου, της καταπίεσης και της ανελευθερίας. 

Διαβάστε το:

Να με προσμένεις κι’ εγώ θα γυρίσω …

Να με προσμένεις κι’ εγώ θα γυρίσω,

μόνο, πολύ να προσμένεις.

Να με προσμένεις, όταν κίτρινες βροχές

θα φέρνουν μια θλίψη,

να με προσμένεις, όταν τα χιόνια θα σαρώνουν,

να με προσμένεις, όταν ο λίβας θα καίει.

Να με προσμένεις, όταν τους άλλους δεν τους περιμένουν,

το χθες πετώντας στη λήθη.

Να με προσμένεις, όταν από μέρη μακρινά,

δεν θα ’ρχονται γράμματα.

Να με προσμένεις, όταν όλοι θα ’χουν βαρεθεί,

όλοι, που μαζί σου περιμένουν.

Να με προσμένεις κι’ εγώ θα γυρίσω.

Μην εύχεσαι καλό,

σ’ αυτούς, που ξέρουν, απ’ έξω κι’ ανακατωτά,

πως ήρθ’ ο καιρός να ξεχάσεις.

Ας το πιστέψουν, κι’ η μάνα, κι’ ο γιος,

πως πια δεν υπάρχω.

Ας βαρεθούν κι’ οι φίλοι μου να περιμένουν,

ας κάτσουν γύρω απ’ τη φωτιά

πικρό να πιουν κρασί

σ’ ένα μνημόσυνο ψυχής …

Να με προσμένεις, και μαζί τους

να πιεις μη βιαστείς.

Να με προσμένεις κι’ εγώ θα γυρίσω,

σε πείσμα όλων των θανάτων.

Όποιος δεν με περίμενε, δεν πειράζει,

ας πει: τον χάιδεψε η τύχη.

Πως να καταλάβουν, όσοι δεν περιμέναν,

πως μέσα στη φωτιά

με τη δική σου προσμονή,

με έσωσες, εσύ.

Το πώς επέζησα, θα το κατέχουμε

μονάχα εμείς οι δυο.

Απλά, να με προσμένεις ήξερες εσύ,

όπως κανένας άλλος.

Μετάφραση απ’ τη ρώσικη και απόδοση στην ελληνική γλώσσα - Δημήτρης Βασιλείου - 11. 11. 2025

Λευτεριά στους ποιητές (του Δημήτρη Βασιλείου)

 

Λευτερώστε

την ποίηση και τους ποιητές

απ’ τη θηλιά των αντιτύπων

κι’ απ’ τα φιλιά των κριτικών.

 

Λευτερώστε

την ποίηση και τους ποιητές

από διαγωνισμούς, από βραβεία

και απ’ του κράτους τη φροντίδα.

 

Λευτερώστε

την ποίηση και τους ποιητές

απ’ των αστών τα καθωσπρέπει

και το νομοταγές σινάφι τους.

17/7/2025

Μικρές αναπνοές (Δώδεκα χαϊκού του Δ. Βασιλείου)

By AI

Δώδεκα χαϊκού

1

Γυναίκα, είπε,

αγκάλιασέ με σφιχτά.

Έρχεται πόνος.

2

Μισό φεγγάρι.

Το άλλο μισό; Κρυφούς

φωτίζει πόθους.

3

Ο ήλιος καίει,

τα τζιτζίκια τραγουδούν.

Καυτός καημός!

4

Αν και τυφλός,

συνεχίζει προς το φως.

Αγώνας ζωής!

5

Λεύτερα πουλιά!

Και νεκρά, προς τη πηγή,

συνεχώς πετούν.

6

Στρατιές λογικής

την καρδιά πολιορκούν.

Αυτή αντέχει!

7

Απ’ το σταυρό τους

θα ξεκρεμάσω, όσα

όνειρα μπορώ.

8

Ψυχή μου λευκή,

στην αγορά της λύπης

μη με ξοδέψεις.

9

Σκοτώνουν τ’ άστρα.

Για την ανάστασή τους

αξίζει να ζεις!

10

Τα ξερά φύλλα

του μυαλού σας μαζέψτε

κι’ ανάψτε φωτιές!

11

Περνούν τα χρόνια

κι’ εραστές του ονείρου

εμείς, για πάντα!

12

Λευκών ονείρων

μύστης και προσκυνητής.

Αιέν Ποιητής!

Αναπολώντας το μέλλον (του Δ.Βασιλείου)

 

Ι 

Δέος ενώπιον του μέλλοντος

μη σε καταλαμβάνει,

μη φοβηθείς στο άγνωστο να περπατήσεις.

 

Τα όνειρά σου φόβητρο

της φτώχειας και της αδικίας κάνε.

Σημαία την ελευθερία και το δίκιο,

ως την πραγμάτωσή τους,

κράτα ψηλά κι’ άνοιγε δρόμους.

 

Ο φόβος απ’ τα μάτια σου να λείπει!

 

II

Στο μέλλον το φως αναζητείστε

τούτο το παρόν ξεκάθαρα να δείτε

και δίχως ενοχές το παρελθόν φωτίστε.

 

Μία είναι η ζωή,

δική μας αδιαίρετα,

στη λευτεριά ταμένη

μέσα στους στίχους βρίσκεται

της Ποίησης κρυμμένη.

 

Πονά, πονά και μας προσμένει!

 

III 

Θα είναι μια μέρα,

το βλέπω μέσα στα μάτια σου,

που το φως

θα υποδέχεται το μέλλον.

 

Το μέλλον, που θα έρχεται

με καθημερινές επαναστάσεις

και με την Ποίηση

στου καθενός τα χείλη.

 

Θα είναι μια μέρα ελευθερίας!

 

                                                                         

                                                                                 IV

 

Μόνος

στην άκρη τ' ουρανού

αναπολεί το μέλλον.

Αδυνατεί!

Άδηλο το παρελθόν.

14.12.2023                                                               

Γεια σας αδέρφια ποιητές (Δ. Βασιλείου)

 

Φωτο Δ.Βασιλείου

Γεια σας αδέρφια ποιητές,

του κόσμου τούτου μύστες,

δεν είστε σεις εγγυητές

και της ζωής οι χτίστες.

Να μελετάς τον αφαλό

της ύπαρξής σου, κρίμα,

όταν τον άνθρωπο σαλό

τον κάνουνε και θύμα.

Το είναι σου σημαντικό,

χωρίς αμφιβολία,

μ’ αντίκρυ στο συμπαντικό

είναι μικρή τελεία.

Οι πόνοι της πικρής ζωής,

που άλλοι διαφεντεύουν,

κύμα θα γίνουν μιας πνοής

εκείνων που παλεύουν,

να φέρουν το “εμείς” μπροστά

και το “εγώ” να θάψουν,

ο ποιητής να μη χρωστά

στ’ αστέρια για να λάμψουν.

Κι’ εσείς αδέρφια ποιητές

σταθείτε στο πλευρό τους,

της πάλης να ’στε υμνητές

να βγουν απ’ τον καημό τους.

Κι’ όταν θα έρθει λευτεριά

στου δίκιου το αλώνι

μεσ’ στη λαμπρή καλοκαιριά

εσείς, να ’στε τ’ αηδόνι.

Δείτε, μέσα στους αιώνες,

οι ποιητές - αμόνι

ζουν σε φωτεινούς λειμώνες,

ποτέ δεν είναι μόνοι.

Τους μνημονεύουν οι λαοί,

τους έχουν οδηγούς τους.

Η μνήμη σας ας μην καεί

μέσα στους αφαλούς τους.

Αθήνα 15/9/25

¨Ξεκίνα το ταξίδι¨ - Επτά επτάστιχα για την επανάσταση (Του Δημήτρη Βασιλείου)

 

"Εργάτες της χώρας μου ... Να πηγαίνετε προς τα εμπρός γνωρίζοντας ότι, αργά ή γρήγορα, οι μεγάλες λεωφόροι θα ανοίξουν και πάλι και οι ελεύθεροι άνθρωποι θα περπατούν μέσα από αυτές για να χτίσουν μια καλύτερη κοινωνία." (Σαλβαδόρ Αλιέντε)

Σαν σήμερα, 11 Σεπτέμβρη του 1973, στη Χιλή, έγινε το αιματηρό πραξικόπημα του Πινοσέτ (με την καθοδήγηση και πλήρη υποστήριξη των Αμερικανών). Ο Αλιέντε σκοτώθηκε (αυτοκτόνησε) και έτσι "έλαβε τέλος το πείραμα" του Λαϊκού Μετώπου, πυροδοτώντας "ατελείωτες" συζητήσεις για την επανάσταση. Αναπολώντας και φέρνοντας στη μνήμη σας και εκείνα τα γεγονότα, διαβάστε τα

Επτά επτάστιχα ποιήματά μου για την Επανάσταση, τα οποία αφιερώνω σε όλους τους επώνυμους και ανώνυμους αγωνιστές της Χιλής. (Δ.Βασιλειου)

ΕΙΡΩΝΕΙΑ

«Γεια σου ρε επαναστάτη!»

Πόσες φορές, κατάμουτρα,

την ειρωνεία τούτη δέχτηκα.

Δεν ήταν τόσο από εχθρούς,

μα πιότερο από φίλους,

στους ίδιους δρόμους που βαδίσαμε.

 

Οι “ορθολογιστές” φίλοι μου, δεν νιώθουν

ούτε έρωτα, μα ούτε κι’ επανάσταση.

 

ΑΒΡΟΡΑ

Καθόταν αναπαυτικά στον καναπέ του

κι’ έλεγε θεωρίες κι’ εξυπνάδες,

περιμένοντας μιαν Αβρόρα να βροντήξει.

Κι’ έξω εκεί, ο κόσμος που πεινούσε

έναν ξεσηκωμό, μιαν επανάσταση ζητούσε.

 

Με τους ανθρώπους γίνε ένα,

στις φλέβες των καημών τους βάλε αίμα.

 

ΜΝΗΜΗ

Μνήμη,

κλειδί της ιστορίας,

της επανάστασης δροσοπηγή.

Οι αμνήμονες, της λήθης εραστές,

δεν έχουν παρελθόν και ούτε μέλλον θα ’χουν.

 

Ποτίστε μνήμη τη ζωή σας

μια επανάσταση ν’ ανθίσει.

 

ΜΗΝ ΛΥΠΗΘΕΙΣ ΤΟΥΣ ΚΟΠΟΥΣ ΣΟΥ

Μπολιάστε τη ζωή σας,

την κάθε μέρα της ζωής σας,

με ποίηση και έρωτα,

μια επανάσταση να ξεκινήσει

και το «εμείς», το «εγώ» μας να νικήσει.

 

Μην λυπηθείς τους κόπους σου,

η λευτεριά δεν θα ’ρθει μοναχή της.

 

ΤΥΜΒΩΡΥΧΟΙ

Πάνω στους τύμβους της μνήμης

εγκυμονείται το μέλλον.

Οι εργάτες της επανάστασης

ετοιμάζουν την έκρηξη της γέννησης.

Οι φρουροί της συνείδησης

 

γνέθουν αποφασιστικά

τις θηλιές των τυμβωρύχων.

 

ΑΝΑΓΚΗ ΖΩΗΣ

Ο πόνος της φτώχειας σκοτώνει

και οι νεκροί μας, ακόμη πεινάνε.

Οι μάνες δεν έχουν με τι να θηλάξουν,

τα παιδιά μας πριν έρθουν, πεθαίνουν.

Τη Γη μας ο πλούτος δουλώνει.

 

Ανάγκη ζωής η επανάσταση.

Ίσως έτσι, σωθεί ο Άνθρωπος!

 

ΟΤΑΝ …

Όταν η ματιά σου θα κοιτά όλες τις γωνιές της γης,

όταν η καρδιά σου θα νοτίζει απ’ τον πόνο των ανθρώπων,

όταν η αγκαλιά σου θα χωράει όλα τα παιδιά του κόσμου,

όταν η ψυχή σου θα δονείται από έρωτα συμπαντικό,

όταν το μυαλό σου θα ’ναι έτοιμο να κάνει επανάσταση,

 

τότε σίγουρος, σαφής και αποφασισμένος,

ξεκίνα το ταξίδι, στο δίκιο και στη λευτεριά ταμένος.